200 TL’nin Oyunsonu: Zamanda Düşen Değer ve Günlük Hayata Yansıması

Halkla İlişkiler ve Medya İlişkilerden Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı Burhanettin Bulut, 2009’da tedavüle giren 200 liranın zaman içindeki alım gücündeki belirgin erozyona dikkat çekti. "200 TL nasıl pul oldu?" sorusunu soran Bulut, örneklerle yanıtını paylaştı ve bu değer kaybını döviz, altın ve temel gıda fiyatları üzerinden anlattı. 200 TL, 2009’da 131 dolar karşılığındaydı; bugün ise sadece yaklaşık 4,57 dolar değerinde satın alınabiliyor. Bu fark, Türk lirasının değer kaybını ve enflasyonun etkisini net biçimde ortaya koyuyor. 200 TL ile 17 yıl önce 3 adet çeyrek altın alınabilirken şimdi yalnızca 0,016 çeyrek altın alınabiliyor. Kuyumcuya giden bir vatandaşın 12.350 TL’den satılan bir çeyrek altını alabilmesi için tam 62 adet 200 TL banknotu cebine koyması gerekiyor. Artık aralarda birkaç banknotla yapılan alışverişin yerini tonla para taşımak alıyor.

2009’da 63,5 litre benzin alınabilen 200 TL ile bugün aracın deposunu doldurmak imkânsız. En büyük banknotla dahi bugün akaryakıt istasyonunda yalnızca 3,44 litre benzin alınabiliyor. Bu durum, akaryakıt fiyatlarındaki artışların vatandaşın günlük yaşamına ne denli etki ettiğini gözler önüne seriyor.

"200 LİRA İLE KASAPLARDAN GRAMLA ALIŞVERİŞ YAPILABİLİYOR" ifadesiyle sürdürdüğü açıklamada Bulut, 200 TL’nin alım gücünün sadece döviz üzerinde değil temel ihtiyaçlar üzerinde de belirgin şekilde düştüğünü örneklerle dile getirdi: 2009’da 15 kilogram dana eti ya da 11,7 kilogram kıyma alınabilirken bugün aynı tutarla kasaplardan gramla ürün almak zorunda kalınıyor. Market ziyaretlerinde 2009’da 18,3 kilogram beyaz peynir alınabilirken şu an sepete sadece 270 gram konulabiliyor. 17 yıl boyunca 500 ekmekten 13,3 ekmeğe düşen bu fark, dar gelirli için geçim mücadelesini daha da ağırlaştırıyor.

200 TL’nin gıda ürünlerindeki etkisi, yağ fiyatlarındaki değişimle de netleşiyor: 5 litre sıvı yağ 12,45 TL iken, şimdi 16 teneke yağ almak mümkünken yalnızca 1,7 litre yağ elde edilebiliyor. Kaşar peyniri için kilosu 9 TL iken 22,2 kilo yerine artık sadece 320 gram alınabiliyor. Tüm bu rakamlar, 200 TL’nin 17 yıl içinde hem döviz karşısında hem de temel ihtiyaçlarda önemli bir değer kaybına uğradığını gösteriyor. En büyük banknotun bile günlük harcamalarda yetersiz kalması, ekonominin vatandaşların cebine ve sofralarına nasıl yansıdığını çarpıcı biçimde ortaya koyuyor.