Avrupa’da Yaz Sıcakları: Ölüm Sayılarında Artış ve İklim Değişikliğinin Etkileri

Avrupa çapında 32 ülkeye bağlı 654 bölgeyi kapsayan çalışma, 2022 ile 2024 arasında aşırı sıcakların directly ölümle bağlantılı olarak 181 binden fazla can kaybına yol açtığını gösteriyor. Uzmanlar, bu rakamların gerçek tabloyu tam yansıtmayabileceğini belirtiyor. KÜRESEL ORTALAMAYA GÖRE İKİ KAT FAZLA ISINMA başlığını taşıyan bulgular, Avrupa’nın küresel ortalamaya göre iki kat daha hızlı ısındığını vurguluyor. Özellikle Akdeniz havzası ve güneydoğu bölgelerde sağlık üzerindeki etkilerin daha ağır olduğu ifade ediliyor.

2024 yazında en çok can kaybının görüldüğü ülke İtalya oldu; bu ülkede sıcaklar nedeniyle 19 binden fazla kişi hayatını kaybetti. Roma ve Palermo gibi kentlerde 40 dereceyi aşan sıcaklıklar, yaşlı nüfusun kırılganlığını artırdı. 75 yaş üzerinde ölüm oranı diğer yaş gruplarına kıyasla %323 daha yüksek çıktı ve kadınlar, erkeklere göre %46,7 daha fazla sıcaklığa bağlı ölüm riski taşıdı. Önceki yıllara göre oldukça yüksek seviyeler olarak nitelendirilen bu tablo, İspanya’da 6.743, Almanya’da 6.282, Yunanistan’da 5.980, Romanya’da 4.943 ve Bulgaristan’da 3.414 ölüm sayılarının da kaydedildiği bir dönemi işaret ediyor. Nüfusa oranla Yakın zamanda Yunanistan birinci sırada yer alıyor; her bir milyon kişide 574 ölüm kaydı mevcut.

Bu veriler 2022 ve 2023 yazlarındaki kayıtlara göre çok üzerinde. İklim uzmanı Chris Hocknell, sıcaklıklara bağlı ölümlerin çoğunlukla dolaylı yollarla meydana geldiğini, mevcut sağlık sorunlarını ağırlaştırarak ölüm riskini yükselttiğini belirtiyor; bu nedenle yaşlılar en savunmasız grup olarak öne çıkıyor. Ormankayıpları da dahil olmak üzere sıcaklığın etkileri daha geniş bir yelpazede hissediliyor: turistik bölgelerin kapanması ve işçi ölümlerinin sayısında da artış kaydediliyor.

İspanya’daki 51 yaşındaki temizlik görevlisi Montse Aguilar ve İtalya’daki 47 yaşındaki inşaat işçisi Brahim Ait El Hajjam gibi vakalar, yüksek sıcaklığın iş güvenliğini ve sağlık risklerini dramatik biçimde yükseltebiliyor. Imperial College London ve London School of Hygiene & Tropical Medicine tarafından yapılan çalışmalara göre 2025 yazında yaşanan yaklaşık 24 bin 400 ölümün %68’inin iklim değişikliğine bağlı daha sıcak hava koşullarıyla ilişkili olduğu tespit edildi. Özellikle 21–27 Temmuz arasındaki tek bir sıcak dalgası Romanya, Bulgaristan, Yunanistan ve Kıbrıs’ta 950 ölümün kaydedilmesine yol açtı. Isı dalgalarının sessiz katil olduğu ve uzun süre halk sağlığı açısından hafife alınması gerektiği vurgulanıyor.

Güney Avrupa’da iklim dostu altyapı çalışmalarının, serinletici alanların ve ısıya dayanıklı konutların inşasının hayati önemde olduğuna dair görüşler güçleniyor. Avrupa genelinde hanelerin yalnızca yaklaşık %20’sinde klima bulunması, ABD’de ise bu oranın yaklaşık %90’a yakın olması karşılaştırmalarında dikkat çekici bir fark oluşturuyor.