Danimarka’nın Grönland ile İlgili Endişeleri ve Trump’ın Talepleri

Danimarka'nın Grönland ile İlgili Endişeleri

Danimarka, son günlerde ABD'nin yeni seçilen Başkanı Donald Trump'ın ekibine özel mesajlar göndererek Grönland'daki güvenliğin artırılması veya ABD askeri varlığının genişletilmesi konularını görüşmeye hazır olduklarını ifade etti. Ancak Trump'ın Grönland'ı ABD kontrolü altına almak için askeri güç kullanmayı reddetmemesi, NATO müttefiki Danimarka için bir tehdit olarak algılandı. Bu açıklamalar, Kopenhag ve diğer birçok Avrupa başkentinde büyük bir şaşkınlıkla karşılandı.

Grönland, nüfusu yalnızca 56 bin olan, Kuzey Kutbu kıyılarını kapsayan büyük ölçüde özerk bir bölge olma özelliğini taşıyor. Ancak bu bölgenin savunmasından Danimarka sorumludur. Trump, dünyanın en büyük adası olan Grönland'ın kontrolünün, Rusya ve Çin ile ilişkiler bağlamında ABD'nin ulusal güvenliği için hayati bir önem taşıdığını vurguladı. Öte yandan, Grönland'ın mineral zenginlikleri ve iklim değişikliği nedeniyle açılan yeni deniz yolları, bölgenin Doğu ve Batı blokları tarafından dikkatle izlenmesine sebep olmaktadır.

Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen ve Grönland Başbakanı Múte Egede, Kopenhag'da yaptıkları bir toplantının ardından düzenledikleri basın toplantısında, Trump ile diyalog çağrısında bulunduklarını açıkladı. Egede, “Grönland, Grönland halkına aittir. Ne Danimarka olmak istiyoruz ne de Amerikan. Biz Grönlandlı olmak istiyoruz,” diyerek bölgenin bağımsızlığına vurgu yaptı. Frederiksen ise Trump'ın ifadelerinin ne anlama geldiğini netleştirmek için onunla bir araya gelmek istediklerini belirtti. Danimarka hükümeti, Trump ekibine ilettiği mesajlarda Grönland'ın satılık olmadığını açıkça ifade etti. Ancak adaya ilişkin diğer ABD taleplerini tartışmaya hazır olduklarını da dile getirdi.

ABD'nin Grönland'da hâlihazırda bir askeri üssü bulunmaktadır ve Danimarka ile 1951'den beri adanın savunması konusunda bir anlaşma kapsamında işbirliği yapmaktadır. Trump'ın Grönland üzerindeki talepleri, NATO müttefikleri arasında gerilim yaratmış durumda. ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken, Trump'ın Grönland üzerindeki taleplerini, “Bu iyi bir fikir değil ve gerçekleşmeyecek,” sözleriyle eleştirdi. Ancak Trump'ın bu konudaki ısrarı ve oğlu Donald Trump Jr.'ın Grönland ziyaretinin ardından, Danimarka ve Grönland yetkilileri Trump'ın ada üzerindeki iddialarını ciddiye almak zorunda kaldı.