Emeklilerin Dipteki Yoksulluk: Aylıklar ve Gelirler Arasındaki Uçurum Büyüyor

Türkiye, AKP dönemiyle birlikte büyüyen ekonomik zorlukların çalışanlar ve emekliler üzerinde yaratmış olduğu baskıyı yaşıyor. Profiline göre en düşük emekli aylıklarını alan grupların, toplam emekliler arasındaki payı gittikçe artıyor ve bu tablo, sosyal güvenlik verilerinin ışığında yeniden yorumlanıyor. 2019’da 1.000 TL olan en düşük aylıkla geçinmeye çalışan emekli sayısı yaklaşık 800 bindeydi, ve o yıl bu kesimin toplam emekliler içindeki payı yaklaşık %7 olarak kayda geçmişti. Şimdi ise bazı tahminler, emekliler içinde en düşük aylıkları alanların oranının %30’u aştığını gösteriyor; bu da milyonlarca kişinin dipte kaldığını işaret ediyor.

Analizlere göre son yıllarda tek tek emekli maaşları içinde oluşan farklar belirginleşti. Bir önceki dönemde en düşük emekli aylığı 2019’da 1.000 TL iken, bugün bu durumu etkileyen rakamlar, emeklilerin çoğunluğunun en düşük seviyelerde buluştuğunu ortaya koyuyor. Bu bağlamda, bazı hesaplar 4,9 milyon kişinin 20 bin TL civarında bir aylıkla geçinmeye çalıştığını öne sürüyor. Son bir yılda ise yaklaşık 700 bin emeklinin maaşı en düşük aylık düzeyine indi.

Ekonomi uzmanları, dipte eşitleme olarak görülen bu gelişmeyi şu cümlelerle özetliyor: 2019’da emekliler içinde en düşük aylığa sahip olanların oranı yüzde 7 iken, 2026’da bu oranın %30’un üstüne çıkması, emeklilerin bir kısmının aynı gelir seviyesinde buluştuğunu gösteriyor. Ortalama aylıklar da bu süreçte en düşük aylığa yaklaşırken farklar kapanıyor. AKP’nin emeklileri dipte birleştirdiği eleştirileri giderek daha sık dillendiriliyor.

Ekonomist Uğur Gürses de Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz’ın açıklamalarını değerlendirirken, kişiye düşen gelirlerin dört yılda neredeyse iki katına çıkmasına rağmen emekli aylıklarının aynı dönemde dip seviyede kalmasından söz ediyor ve “Cevdet Bey, bu durumu nasıl açıklıyor?” sorusunu gündeme getiriyor.

‘Seçim zamanı sandıkta birleşin’ vurgusu, emekliler arasındaki dayanışmayı yeniden öne çıkarırken, haklarını savunmak için eylemlerini sürdüren emeklilerin sesini güçlendiriyor. 2021 Tüm Emekliler Sendikası Genel Başkanı Salman Hürkardeş ise, mevcut ekonomik koşulların emeklilerin geçimini giderek zorlaştırdığını belirtiyor ve “Emekliler seçim zamanı sandıkta birleşmeli” yönündeki çağrısını yineliyor.