İsrail ve Hamas Arasındaki Müzakerelerde Gelişmeler

İsrail ve Hamas Arasındaki Müzakereler Gündemde

İsrail Başbakanlık Ofisi, İsrail heyetinin Gazze'de ateşkes ve karşılıklı esir takası anlaşması için dolaylı müzakerelerde bulunmak üzere 3 Ağustos Cumartesi veya Pazar günü Kahire'ye gideceğini duyurdu. Ancak, Hamas'tan konuya ilişkin henüz herhangi bir açıklama gelmedi.

İsrail'in Kanal 12 televizyonunun haberine göre, Hamas'ın Siyasi Büro Başkanı İsmail Heniyye'nin Tahran'da bir suikast girişimine maruz kalmasının ardından, Başbakan Binyamin Netanyahu'nun 1 Ağustos akşamı gerçekleştirdiği istihbarat toplantısında sert tartışmalar yaşandı. Toplantıda, Netanyahu'nun anlaşmaya eklemek istediği yeni maddeler üzerinde tartışmalar yapıldı. Taraflar, Gazze'de sağlanacak bir anlaşmanın İsrail'in kuzeyinde Lübnan ile diplomatik bir çözüm sağlama ihtimalini değerlendirdi.

İsrail iç istihbarat teşkilatı Şin-Bet Direktörü Ronen Bar'ın toplantıda, "Benim hissettiğim Başbakan masadaki taslak teklifi istemiyor; eğer durum buysa lütfen bize bildirin." şeklinde bir ifade kullandığı öne sürüldü. Dış istihbarat teşkilatı Mossad Direktörü David Barnea da, "Bir anlaşma var, eğer ertelersek bu şansı kaçırırız. Bunu kabul etmeliyiz." diyerek anlaşmanın önemine vurgu yaptı. Ancak Netanyahu'nun istihbarat şeflerine yönelik, "Ağırdan alıyorsunuz. Nasıl müzakere yapılır bilmiyorsunuz. Benim laflarımı ağzıma tıkıyorsunuz. Başbakan'a baskı yapacağınıza, (Hamas'ın Gazze'deki lideri Yahya) Sinvar'a baskı yapın." şeklinde sesini yükselttiği iddiaları gündeme geldi.

Güvenlik teşkilatındaki üst düzey yetkililer, tartışmaların ardından Netanyahu'nun bu dönemde bir anlaşma istemediğini ve Gazze Şeridi'ndeki İsrailli esirlerden vazgeçtiğini ifade etti.

İsrail Başbakanlık Ofisi, Kanal 12'nin haberinin gerçeği yansıtmadığını, Mossad Direktörü'nün bir anlaşmanın hazır olduğunu ve bunu kabul etmek gerektiğini söylemediğini belirtti. Ayrıca, ofis Hamas'ın "İsrail'in saldırılarının kalıcı şekilde durması ve Gazze Şeridi'nden tamamen çekilmesi" talebinden vazgeçmediğini öne sürdü. Netanyahu'nun ofisi, anlaşmaya yeni maddeler ekleyen tarafın Hamas olduğunu iddia etti.

Gazze Şeridi'ndeki İsrailli esir ailelerinin oluşturduğu çatı oluşum, basına yaptığı yazılı açıklamada, ortaya çıkan haberlerin Netanyahu'nun hazırladığı anlaşmadan geri adım attığını gösterdiğini savundu. Açıklamada, İsrail müzakere heyetinden ve istihbarat teşkilatlarının liderlerinden müzakerelere kimin engel olduğu konusunu kamuoyuna açıklamaları talep edildi.

İsrail'in 7 Ekim'de Gazze Şeridi'ne başlattığı saldırıların durdurulması için taraflar arasında uzun süredir müzakereler sürdürülmektedir. İsrail basınındaki haberlere göre, güvenlik teşkilatı ve müzakereleri yürüten istihbarat teşkilatları, anlaşma yapılması yönünde görüş bildirmiştir. Ancak Netanyahu'nun, hükümetindeki aşırı sağcı koalisyon ortaklarının baskısı altında anlaşmaya yanaşmadığı ifade edilmektedir.

Esir takası müzakerelerinde ilerleme kaydedildiği belirtilirken, Netanyahu, İsrail'in Mısır-Gazze sınır hattındaki Philadelphia Koridoru'nu kontrol edeceğini, Gazze'de yerinden edilmiş Filistinlilerin kuzeye dönerken denetleneceği gibi maddeleri yeni ön şartlar olarak açıklamıştır. Basında yer alan haberlere göre, İsrail'in anlaşmaya getirdiği yeni şartlar arasında, esir takası mutabakatı sırasında İsrail askerlerinin Gazze Şeridi'nde kalmaya devam etmesi yer almaktadır. Metinde ayrıca, Gazze'yi ikiye ayıran Netzarim Koridoru'nda da İsrail askerlerinin kontrolü altında Filistinlilerin Gazze'nin kuzeyine geçişine izin verilmesi şartı da bulunmaktadır.

Taraflar arasında esir takası mutabakatı için planlanan ikinci ve üçüncü safhalara geçişte yaşanabilecek anlaşmazlık veya uygulama başarısızlığı durumunda, İsrail ordusunun Gazze'deki saldırılarına yeniden başlaması için uluslararası garanti talep edilmektedir. Ayrıca, İsrail, anlaşma imzalanmadan önce Gazze'deki canlı İsrailli esirlerin listesini de istemektedir.