İsrail’de Siyasi Gelişmeler: Netanyahu’nun Durumu ve Koalisyonun Geleceği

İsrail'de Siyasi Gelişmeler ve Netanyahu'nun Durumu

BBC Orta Doğu muhabiri Yolanda Knell, İsrail'in Hizbullah ile artan çatışmaları sonrasında halkın Netanyahu'ya olan desteğinin nasıl yükseldiğini detaylandırdı. Pazar gecesi yayımlanan İsrail Kanal 12'nin kamuoyu yoklamasına göre, eğer genel seçim yapılırsa Netanyahu'nun liderliğindeki Likud Partisi, en çok sayıda milletvekilini kazanacak. Ancak bu anket, Netanyahu'nun tek başına iktidarı ele geçiremeyeceğini, muhalefet partilerinin daha fazla milletvekili kazanacağını ve onun yeniden bir koalisyon hükümeti kurabileceğini ortaya koyuyor.

Netanyahu, "Birlikte omuz omuza çalışacağız ve savaşın seyrini etkileyen platformlarda yardımını isteyeceğim" şeklinde açıklamalarda bulundu. Eski siyasi rakibi Gideon Saar'ın Pazar günü koalisyon hükümetine katılması, Netanyahu'nun durumunu güçlendirecek bir adım olarak değerlendiriliyor. Saar'ın savaşın seyrini belirleyen Güvenlik Kabinesi'nde bir koltuk alması bekleniyor. Saar'ın dört milletvekiline sahip partisinin koalisyona katılmasıyla, hükümet 120 sandalyeli parlamentoda 68 milletvekilinin desteğine ulaşmış durumda.

Son haftalarda, savunma bakanlığı pozisyonunun, tecrübesiz Saar'a verilmesi gerektiği yönünde dedikodular ortaya çıkmıştı. Ancak, İsrail'in Hizbullah'a karşı büyük saldırılara başlamasıyla bu hamlenin rafa kaldırıldığı görülüyor.

Sağcıların Güç Kaybı ve Hükümetin Durumu

SAĞCILAR GÜÇ KAYBETTİ, HİÇBİR ŞEY DEĞİŞMEDİ

Yeni hükümet yapısı, Ulusal Güvenlik Bakanı İtamar Ben Gvir'in gücünü zayıflatıyor. Aşırı sağcı bakan, hükümetin Gazze'deki savaşı sona erdirmek amacıyla "pervasızca" bir anlaşma yapması veya Hizbullah ile kalıcı bir ateşkesi kabul etmesi halinde koalisyonu terk etme tehdidinde bulunmuştu. Şu anki durumda koalisyon, Ben Gvir'in Yahudi Gücü partisinin altı milletvekilinin desteği olmadan da ayakta kalabilir; bu da Netanyahu'ya daha fazla manevra alanı sunuyor.

Bir zamanlar Likud'un parlayan yıldızı olan Saar, Netanyahu'nun yolsuzluk iddialarıyla mücadele etmesi gerektiğini ve görevde kalmaması gerektiğini belirterek, başbakanın en büyük rakiplerinden birine dönüşmüştü. Saar, koalisyon hükümetine katılma kararını, ulusal birliği güçlendiren bir vatanseverlik adımı olarak göstermeye çalıştı. Ancak İsrailli yorumcular, bu kararı kendi çıkarları doğrultusunda attığı yönünde eleştirilerde bulundu.

Toplumun Tepkisi ve Medya Yansımaları

'EN YOLSUZ, EN HEDONİSTİK, EN YALANCI'

Yedioth Ahronoth gazetesinin köşe yazarı Sima Kadmon, "Saar'ın hükümete katılma kararı, kesinlikle Netanyahu'nun gitmesi gerektiğini düşünen birçok kişi için acılı bir darbe oldu. Netanyahu, çeşitli suçlardan yargılanmakta ve İsrail'in en yolsuz, en hedonistik ve en yalancı başbakanı olarak anılmakta" ifadelerini kullandı. Kadmon, Saar'ın bu hamlesinin "İsrail'in şimdiye kadar görev yapmış en kötü hükümetinin istikrara kavuşmasını sağlayacağını ve normal seçim tarihi olan Ekim 2026'nın daha gerçekçi bir hedef haline geldiğini" vurguladı.

Ek milletvekilleri, İsrail'in şu ana kadarki en aşırı sağcı hükümetinin karşılaştığı bir diğer sorunun çözümüne de yardımcı olabilir. Savaşın bu kritik döneminde ordunun acil yeni asker ihtiyacı varken, yeni askere alma yasasının geçmesi görüş ayrılıklarını artırdı. İsrail Yüksek Mahkemesi, Haziran ayında devletin ultra Ortodoks Yahudi din eğitimi alan öğrencilerin askere alınması gerektiğine hükmetti. Bu kesim, tarihi olarak askerlikten muaftı ve koalisyonun bağlı olduğu iki ultra Ortodoks parti, askere alınmaya kesinlikle karşı.

Başbakanla arasındaki ilişkileri giderek kötüleşen Savunma Bakanı Yoav Galant, Temmuz ayında ultra Ortodoks topluluktan 1000 dolayında 18-26 yaşındaki erkeğe celp gönderdi. Netanyahu, geçen yılın sonlarında partisinin destek oranlarında büyük bir düşüş yaşandığını fark etti.

Destekteki Artış ve Kamuoyu Anketleri

DESTEĞİ YENİDEN ARTIYOR

Kişisel "Bay Güvenlik" imajı, 7 Ekim'deki saldırılarla ciddi bir yara almıştı. Ancak Ağustos ayındaki kamuoyu yoklamaları, desteğin toparlanmaya başladığını gösteriyor. Son anketler, Likud'un 25 sandalye kazanabileceğini ortaya koyuyor. Tüm koalisyon partileri toplamda 49 sandalye alırken, muhalefet partileri 66 sandalye kazanıyor. Kanal 12 için yapılan araştırmalar, Netanyahu'nun hala %38'lik bir destekle başbakanlık için en popüler aday olduğunu gösteriyor. Merkez sağcı muhalif lider Yair Lapid'e verilen destek ise %27 seviyelerinde kalıyor.

İsrail, Lübnan'a yönelik kara saldırıları düzenlerken, kuzeydeki onbinlerce İsrailli, ne zaman evlerine döneceklerini bilmiyor. Eğer Hizbullah'ın başlıca müttefiki İran saldırmaya karar verirse, sonuçları tahmin etmek neredeyse imkansız. Uluslararası arenada İsrail, giderek artan bir tecrit altına giriyor. Uluslararası mahkemeler, İsrail'i soykırımdan yargılayıp yargılamamayı değerlendirirken, başbakan ve savunma bakanı hakkında insanlığa karşı suç iddialarıyla arama emri çıkartılması talep edildi. Netanyahu'nun nihai dayanıklılık testi henüz önünde duruyor olabilir.