Kıdem Tazminatı ve Emeklilik Süreçleri Hakkında Detaylı Bilgi
Son Dönemde Sıkça Sorulan Kıdem Tazminatı Soruları ve Yanıtları
Habertürk yazarı Ahmet Kıvanç, çalışanların en çok merak ettiği konulardan biri olan kıdem tazminatıyla ilgili önemli açıklamalarda bulundu. Özellikle 1475 sayılı eski İş Kanunu’na göre, emeklilik koşulları yaş dışındaki kriterler göz önüne alınarak yerine getirildiğinde, kendi isteğiyle işten ayrılan çalışanların kıdem tazminatı alma haklarının olduğu vurgulandı. Kıvanç, bu konuda izlenmesi gereken prosedürleri detaylandırarak, hak kaybını önlemek adına dikkat edilmesi gereken noktaları açıkladı.
Örneğin, sigortalı çalışmaya 1 Kasım 1999 tarihinde başlayan bir çalışanın prim gün sayısını doldurduktan sonra kendi isteğiyle işten ayrılması halinde kıdem tazminatı alıp alamayacağı sorusu oldukça sık gündeme geliyor. Kıvanç, bu soruya yanıt verirken, kıdem tazminatı hakkının kazanılması için öncelikle sigorta başlangıç tarihinden itibaren alınması gereken kıdem tazminatı yazısının Sosyal Güvenlik Kurumu’ndan temin edilmesi gerektiğini belirtti. Yazı olmadan işten ayrılanların kıdem tazminatı haklarını kaybettiklerine dikkat çekti.
Prim Gününe Göre Kıdem Tazminatı Hakkı
Çalışanın kıdem tazminatı alabilmesi için gereken prim gün sayısı, işe başlama tarihine göre farklılık gösteriyor. 1999 yılında sigortalı işe başlayanlar, 15 yıl sigortalılık süresi ve 3600 prim günü şartlarını yerine getirdiğinde, kıdem tazminatı yazısı almaya hak kazanabilirler. 2008 ve sonrası sigortalı olanlar ise, prim gününü 7000’e tamamladığında, yaş dışındaki emeklilik şartlarını karşılamış sayılır. Bu durumda, Sosyal Güvenlik Kurumu’na başvurularak kıdem tazminatı yazısı alınması mümkün olur.
Emeklilikte Yaşın Rolü ve Atılacak Adımlar
Prim gününü dolduran çalışanlar, emekli olmak için belirli yaşlara ulaşmak zorundadır. Kadınlar 58, erkekler ise 60 yaşını doldurduktan sonra emekli olabiliyor. Kıvanç, bu yaş sınırlarının ardından, “Sigortalı çalışmaya devam ettiğiniz sürece emekli maaşınız da artacaktır.” diyerek, prim gününü tamamlamış ancak henüz emekli olmayanlar için önemli bir tavsiyede bulundu. Ayrıca, prim günü tamamlanan ancak yaş şartını sağlayamayanlar, çalışma hayatlarına devam ederek, emeklilik aylıklarını yükseltebilirler.
Yanlış Emeklilik Başvurusu ve Çözüm Yolları
2024 yılında emeklilik başvurusu yapan ve prim gününde eksiklik tespit edilen çalışanlar hakkında da detaylar paylaşıldı. Kıvanç, prim günlerinin eksik gösterilmesi veya yanlış bildirilmesi durumunda, Sosyal Güvenlik Kurumu’nun sorumluluk sahibi olduğunu vurguladı. Ayrıca, bu durumun 2025 yılında yapılacak başvurulara göre emekli maaşlarında önemli farklar yaratacağını belirtti.
EYT Yasası ve Geç Emeklilikte Yeni Düzenleme Beklentisi
EYT yasasının çıkmadan önce, geç emekliliği tercih eden veya şartlara uymayan kişiler için herhangi bir düzenlemenin bulunmadığını anlatan Kıvanç, “Mevcut durumda, prim günü ve sigortalılık süresi şartını tamamlayanlar yaş şartını bekleyerek emekli oluyorlar.”
Özellikle, yaşa takılanlar (EYT) düzenlemesi sonrası, prim günü ve sigortalılık süresi şartlarını yerine getirenlerin yaş sınırını bekledikleri görülüyor. Ancak, geçmişte yaş şartını tamamlayamayanlar için şu an itibarıyla herhangi bir yeni düzenlemenin planlanmadığını belirtti. Kıdem tazminatı hakkı, sigorta başlangıç tarihi ve prim gün sayısına göre değişkenlik gösterdiği için, çalışanların yasal prosedürleri dikkatle takip etmeleri önemli.
Son olarak, Kıvanç, çalışanlara şu çağrıyı yaptı: “Haklarınızı korumak ve emeklilik sürecinizi sağlıklı bir şekilde tamamlamak için, yasal prosedürleri doğru ve zamanında uygulamalısınız.”