Kira Ödemelerinde Yeni Tevsik Yükümlülüğü ve Cezalar

Kira Ödemelerinde Yeni Düzenlemeler

Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB), "Kira Ödemelerinde Tevsik Yükümlülüğüne İlişkin Gelir Vergisi Genel Tebliğ Taslağı"nı internet sitesinde kamuoyuna sunarak görüşe açtı. Bu taslak kapsamında, gelir ve kurumlar vergisi mükellefleri ile mükellefiyet kaydı bulunmayan kişiler arasında gerçekleştirilen iş yeri ve konut kiralama işlemlerine dair ödemelerin, banka veya PTT aracılığıyla yapılması zorunlu hale getiriliyor. Ayrıca, haftalık, günlük veya kısa süreli konut kiralamalarına ilişkin tahsilat ve ödemeler de bu tevsik yükümlülüğü kapsamına alınmaktadır.

Mevcut uygulamada, iş yeri kira ödemeleri tutarına bakılmaksızın, konut kira ödemeleri için 500 lira üzerindeki tutarların banka veya PTT aracılığıyla yapılması gerekiyordu. Ancak, yeni taslak ile konut kiralarında bu sınır tamamen kaldırılmakta ve tüm ödemelerin banka veya PTT üzerinden gerçekleştirilmesi beklenmektedir.

Yürürlükte olan tebliğde, iş yeri kiralamalarında hem kiracıya hem de kiralayana ceza uygulanırken, konut kiralamalarında kiracıya ceza kesilmiyordu. Ancak, TBMM'de temmuz ayında kabul edilen Vergi Kanunları ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile kiracıya ceza kesilmesi mevzuata dahil edilmiştir. Taslağa göre, kira ödemelerini banka veya PTT aracılığıyla yapmayan, elden ödemeleri tercih edenlere, her bir tespit için kira tutarının %10'u oranında özel usulsüzlük cezası uygulanacaktır. Bu cezanın tutarı ise 5 bin liradan az olamayacaktır. Mevcut uygulamada, bu oran %5 ve asgari 3 bin lira olarak belirlenmişti.

Kiracı, ödemenin elden yapıldığını, ödemenin ardından 5 iş günü içinde idareye bildirmesi durumunda, kiracıya özel usulsüzlük cezası kesilmeyecektir. Ayrıca, bir takvim yılı içerisinde kesilecek özel usulsüzlük cezasının üst sınırı 8 milyon 700 bin liradan 20 milyon liraya yükseltilmektedir.

Ankara Tüm Emlakçılar Meslek Odası Başkanı Hakan Akçam, tebliğ taslağının bazı yeni zorunluluklar getirdiğini belirtmiştir. Akçam, bu zorunlulukların kiracılar açısından olumlu sonuçlar doğuracağını ifade ederek şu şekilde devam etmiştir:

• "Kiracılar, her şeyi resmi rakamlar üzerinden gerçekleştirdiklerinde, mal sahiplerinin ödeyeceği kira gelirlerinin vergileri açısından ve kira artışlarının makul seviyelerde tutulması gibi sorunların çözümüne katkıda bulunacaktır."
• "Cumhurbaşkanı Yardımcımız Cevdet Yılmaz Bey'in de açıkladığı gibi, e-kontrat sistemi hayata geçirilecektir. Bu sistem, kira gelirlerinin tespitinde gözden kaçan hiçbir unsuru bırakmayacak ve kayıt dışılığın ortadan kaldırılmasını sağlayacaktır."

Akçam, düzenlemeyi desteklediklerini ve cezaların kiracıları da kapsayacak şekilde genişletilmesinin "sahte kontrat" gibi durumların önüne geçeceğine dikkat çekmiştir.