Konkordato Sürecinin Zorlukları ve Cebri İcra Tehditleri

Sıkı para politikalarının etkisiyle sıcak paraya ulaşamayan ve özellikle işletme sermayesi yetersiz kalan birçok firma, cebri icra tehdidiyle karşı karşıya kalmaktadır. Cebri icra takiplerindeki artış, nitelikli borçluları konkordato kurumuna yönlendirmektedir. Ancak, konkordato sürecinin doğru bir şekilde yönetilmemesi nedeniyle geçici mühlet kararı alan birçok firma, iflas kararlarıyla yüzleşmek zorunda kalmaktadır. Bu durum, kısa vadede daha fazla iflasın yaşanabileceği endişelerini artırmaktadır. Eski icra müdürü ve avukat Mustafa Zafer, konkordato taleplerinin değerlendirilmesinde 'yığınsal iflas süreci' yaşanabileceği konusunda uyarılarda bulunmaktadır.

2018 yılında iflasın ertelenmesi kurumunun kaldırılmasının ardından, düzenlenen konkordato uygulaması, büyük borçlular için bir kurtuluş yolu haline gelmiştir. Zafer, “Borçlarını bir süre ötelemek ya da daha düşük bir bedelle kapatmak isteyen kişi ve kurumlar için konkordato bir çare olarak görünse de, düzgün bir şekilde okunmayan bilançolar sonrasında açılan davalarda geçici mühlet kararı verilse bile birçok firma için iflas kararı verilmektedir” diye ifade etmektedir. Bu bağlamda, 2020 yılında 419, 2021'de 451, 2022'de 404, 2023'te 519, 2024'ün Ocak-Haziran döneminde ise 605 firma hakkında konkordatoda geçici mühlet kararı verilmiştir.

Daha büyük ekonomik sorunların kapıda olduğunu belirten Zafer, şu açıklamalarda bulunmaktadır: “Başlangıçta yalnızca borçlarını vadelendirerek ya da tenzilat yaparak ödemek isteyen tek bir borçlu firma varken, yargılama sürecinin uzaması, alacaklıların alacağını alamaması ve tedarik zincirindeki borçlu firmaların alacaklılarının gelir elde edememesi nedeniyle acze düşmeleri (hammadde, kira, vergi, maaş vb.) daha büyük ekonomik problemlerin yaşanmasına yol açabilir. Konkordato taleplerinin değerlendirilmesinde yığınsal olarak zincirleme bir iflas süreci ile karşılaşılması, hukuki ve cezai anlamda konkordato alacaklılarının istemedikleri durumlarla karşılaşma ihtimalleri dolayısıyla süreçte titizlikle hareket edilmesi ve sadece borçlunun değil, alacaklıların haklarının da gözetilmesi gerekmektedir.”

Eski icra müdürü, avukat Mustafa Zafer, yılın ilk yarısında 4 milyon 511 bin 698 yeni icra takibi açıldığını belirtmektedir. Zafer, “Önceki yıllarda cebri icra müessesesiyle karşılaşan borçlu firmalar, uygun finansman koşullarında kısa zamanda sıcak para bulmakta ve cebri icra tehlikesinin yıkıcı etkisinden kurtulabilmekteyken, içinde bulunduğumuz dönemde sıcak paraya ulaşmanın oldukça zor olduğu bu süreçte, özellikle işletme sermayesi yetersiz olan kişi ve kurumların durumu daha da ağırlaşmıştır” şeklinde açıklama yapmaktadır.

Özellikle düşük kârlara sahip yüksek ciroya sahip şirketlerde, hukuki altyapıdan yoksun mali tabloların gerçek durumu yansıtmadığı hallerde konkordato taleplerinin kabul edilmesi durumunda yapılacak yargılamalara dikkat çeken Mustafa Zafer, “Konkordato taleplerinin reddi ile iflasın açılmasına karar verilmesi gibi durumlarda, başta borçlu firmanın alacaklıları olmak üzere, tedarik zincirinde yer alan ve konkordato ilan eden firmayla ticari ilişki içinde bulunan tüm kişi ve kurumlar bu durumdan olumsuz etkilenebilecektir” diye vurgulamaktadır.