Küresel Güneş Kremi Pazarı ve Ekosistem Üzerindeki Etkileri

Küresel Güneş Kremi Pazarı ve Çevresel Etkileri

Küresel güneş kremi pazarı, son yıllarda hızlı bir büyüme gösteriyor ve 2028 yılına kadar 13,6 milyar dolara ulaşması bekleniyor. Ancak, bu popüler ürünlerin büyük bir kısmının deniz ekosistemlerine karıştığına dair endişeler artıyor. Yapılan araştırmalara göre, eğer kullanılan güneş kremlerinin %50’si yıkanarak denize karışıyorsa, sahilde yalnızca bin kişinin güneş kremi sürmesi sonucunda okyanusa 35 kilogram kimyasal madde taşınabiliyor.

Marine Pollution Bulletin dergisinde yayımlanan bir çalışma, güneş kremleri ve UV filtreleri ile ilgili 110’dan fazla bilimsel yayını inceleyerek dikkat çekici bulgular ortaya koydu. Bilim insanları, her yıl yalnızca mercan resiflerine 6.000 ile 14.000 ton arasında UV filtresi karıştığını ve bunun ekosistemler üzerinde ciddi sonuçlar doğurabileceğini vurguladı.

Araştırmanın baş yazarı ve Plymouth Deniz Laboratuvarı'nda doktora araştırmacısı olan Anneliese Hodge, bugüne kadar yapılan çalışmaların yalnızca yüzeysel olduğunu belirtti. “Bu kimyasalların deniz yaşamını nasıl etkilediğini tam anlamıyla bilmiyoruz. Daha da önemlisi, bu bileşenlerin besin zincirinde birikme potansiyelini araştırmalıyız” dedi.

UV filtreleri, yoğun turistik bölgelerden uzak noktalara, hatta Antarktika gibi yerlerde bile deniz ortamlarında tespit edilebiliyor. Bu maddeler, doğrudan yüzme sırasında suya karışmanın yanı sıra, plajlardaki duş sistemleri aracılığıyla da denizlere ulaşabiliyor.

Güneş kremlerinde en yaygın bulunan kimyasal bileşenlerden biri olan benzofenon, kalıcı ve toksik bir madde olarak tanımlanıyor. Avrupa Kimyasallar Ajansı (ECHA), özellikle benzofenon-3 adlı bileşiğin hormon bozucu bir etkiye sahip olup olmadığını incelemeye aldı.

Araştırmalar, güneş kremi kirliliğinin yalnızca denizlerde değil, aynı zamanda tarım alanlarında da etkili olduğunu gösteriyor. Atık su arıtma tesislerinden geri dönüştürülmüş suyun gübre olarak kullanılması, bu kirleticilerin tarım arazilerine ve sonrasında su yollarına ulaşmasına sebep olabiliyor.

Mevcut atık su arıtma yöntemleri, UV filtrelerinin toksisitesini azaltmada yetersiz kalıyor. Plymouth Üniversitesi'nde genetik toksikoloji ve ekotoksikoloji profesörü olan Prof. Awadhesh Jha, “Giderek artan miktarlarda ve farklı türlerde güneş kremi bileşeni çevreye karışıyor ve bu kirleticiler birbirleriyle etkileşime giriyor” şeklinde uyarıda bulundu.