Mikroplastikler ve Sakız: Yeni Araştırmanın Şaşırtıcı Sonuçları
Mikroplastikler ve Sakız: Yeni Bir Araştırmanın Sonuçları
Araştırmacılar, 'otomatik Raman spektroskopisi' adı verilen yenilikçi bir teknik kullanarak çiğneme sürecinde sakızdan salınan parçacıkları detaylı bir şekilde analiz etti. Bu kapsamlı çalışma, sadece bir saatlik çiğneme süresinde tam 251 bin 244 mikroplastik parçacığının tükürüğe karıştığını ortaya koydu. Üstelik bu parçacıkların büyük bir kısmı, çiğnemenin ilk 20 dakikasında yoğun bir şekilde ortaya çıkıyor.
Çalışmanın baş yazarı Dr. Cuong Cao, elde edilen bulguların göz ardı edilen mikroplastik kaynaklarını açığa çıkardığını belirterek, “Araştırmamız, sakız gibi günlük yaşamda tükettiğimiz ürünlerin mikro ve nano plastik kirliliğinde önemli bir rol oynadığını gösteriyor” dedi. Sakızların çoğu, uzun moleküllerden oluşan polimerler içeriyor. Bazı markalar doğal polimerler kullanırken, diğerleri plastik benzeri sentetik polimerlerden yararlanıyor.
- Wrigley’s: Sakız bazında 'güvenli ve tutarlı' bir yapı oluşturmak amacıyla sentetik malzemeler kullandığını açıklıyor.
- Sentetik Yapı: Ancak bu sentetik yapı her zaman masum değil; bazıları insan sağlığına zarar verebilir.
Portsmouth Üniversitesi’nden David Jones, sakızların içeriğinde araba lastiklerinde kullanılan stiren-bütadien, plastik torbalarda bulunan polietilen ve ahşap tutkalı olarak bilinen polivinil asetat gibi kimyasalların yer aldığını vurguladı. Araştırma çerçevesinde, orta yaşlı bir erkek gönüllünün bir saat boyunca sakız çiğnediği ve her iki dakikada bir tükürük örneği verdiği belirtildi. Elde edilen sonuçlar, mikroplastiklerin özellikle çiğnemenin ilk anlarında yoğun bir şekilde salındığını gösterdi.
Çalışmayı değerlendiren Leiden Üniversitesi’nden Prof. Dr. Michael Richardson ve Dr. Meiru Wang, bu boyuttaki mikroplastiklerin insan sağlığı üzerindeki etkilerinin henüz tam olarak bilinmediğini ifade etti. “Bu parçacıkların etkileri hakkında kesin bir bilgiye sahip değiliz” diyen uzmanlar, mevcut çalışmaların niteliğine yönelik eleştirilerin de önemine dikkat çekti. Bazı bilimsel bulgular ise endişe verici düzeyde.
- 2024 başında yapılan bir araştırma, bağırsakta kanser hücrelerinin mikroplastiklerle temas ettikten sonra hızla yayıldığını gösterdi.
- Başka bir çalışma ise erkek spermlerinde plastik parçacıklarının varlığını ortaya çıkardı.
Tüm bu bulgulara rağmen bilim dünyasında görüş birliği sağlanamamış durumda. Bazı uzmanlar, mikroplastiklerin potansiyel zararlarının abartıldığını savunurken, diğerleri mevcut araştırmaların daha derinleştirilmesi gerektiğini düşünüyor. Gerçek etki ise ilerleyen yıllarda netlik kazanacak gibi görünüyor.