Orbex’in Finansal Krizi ve Birleşik Krallık’ın Uzay Hedeflerindeki Belirsizlik

Birleşik Krallık’ın uzay hedeflerinde kilit bir konumda olan Orbex, yeni finansman bulma çabalarının zorlu bir döneme girdiğini açıkladı. Şirketin satış veya yeniden yapılandırma seçenekleri gündeme gelirken, bu süreç ülkedeki uzay alanı hedeflerine dair soru işaretlerini artırdı. Avrupa’da son yıllarda küçülen yükseklikler için geliştirilen küçük roketler, düşük maliyetli ve esnek görevler açısından öncelikli hale geliyor; ancak Birleşik Krallık bu yarışta egemen bir aktör olmayı hedefliyordu. İskoçya merkezli şirketin mali tabloyla karşı karşıya kalması, planların beklenen hızla ilerlemediğini gösterdi.

Orbex, bu hafta bağımsız yöneticilerin atanması için başvuruda bulundu. Hukuk çerçevesinde bu adım, şirketin mevcut nakit akışıyla borçlarını sürdüremeyecek durumda olduğunun kabulü olarak değerlendiriliyor. Kısa vadede alacaklıların bireysel yasal girişimleri geçici olarak durdurulurken, yeni yatırımcı bulunması ya da şirket varlıklarının satılması gibi seçenekler masada tutulacak. Yatırım turunun tamamlanamaması ve yürütülen birleşme-satın alma görüşmelerinden sonuç alınamaması, yeniden yapılanma ihtiyacını daha da belirginleştirdi. Bu, tam anlamıyla bir iflas durumunu göstermese de Orbex’in önemli bir finansal krizle karşı karşıya olduğunun işareti olarak değerlendiriliyor.

„Prime“ adı verilen küçük fırlatma aracının bütçe sınırlı kalması, şirketin hedeflediği alçak dünya yörüngesi yükünü yaklaşık 200 kilogram olarak belirliyor. İlk uçuşun gecikmelerin ardından 2026 sonlarında gerçekleştirilmesi planlanıyordu. 2025 yılında Orbex, Avrupa Uzay Ajansı tarafından desteklenen Avrupa Fırlatma Yarışması programında beş firmadan biri olarak gösterilmişti; ancak programa ayrılan 34,9 milyon avroluk destek, diğer katılımcıların aldığı yaklaşık 170 milyon avroluk bütçe karşısında nispeten sınırlı kaldı. Ayrıca Birleşik Krallık hükümetinin programa aktardığı 144 milyon avroluk payın dağıtımı da netleşmiş değil.

UZAY POLİTİKALARINDA ZOR DÖNEM Orbex’in yaşadığı gelişmeler, Birleşik Krallık’ın uzay politikalarının genel olarak zor bir döneme girdiğini gösteriyor. Ülkede uzay politikası yeniden şekilleniyor ve Birleşik Krallık Uzay Ajansı (UKSA) da dönüşüm sürecine giriyor. Ajans Başkanı Dr. Paul Bate’in görevinden ayrılacağı açıklaması ve ESA bütçesini azaltan tek üye ülke konumundaki ülkeler arasında olmanın etkileri, dikkate değer noktalar olarak öne çıkıyor. Hükümet yetkilileri sektöre desteğin süreceğini belirtse de, son gelişmeler bu alanda kayda değer bir geri adımın sinyallerini getiriyor.