San Francisco Körfezi ve Los Angeles’ta Deniz Seviyesi Yükselmesi ve Çökme Sorunları
San Francisco Körfezi Çöküyor
Bilim insanları, uydu radar verilerini kullanarak Los Angeles ve San Francisco çevresindeki kıyı bölgelerinin bazı kısımlarında yılda 10 milimetreden fazla çökme yaşandığını tespit etti. Bu çökme, bölgesel deniz seviyesi yükselme tahminlerini iki katına çıkarıyor.
Özellikle San Francisco Körfez Bölgesi’ndeki San Rafael ve Foster City gibi alanlar, bu çökme sorunundan en fazla etkilenen bölgeler arasında yer alıyor. Bilim insanları, bu bölgelerde önümüzdeki 25 yıl içinde deniz seviyesinin 45 cm’den fazla yükselebileceğini öngörüyor. Bu, daha önceki tahminlerin 19 cm olduğu göz önüne alındığında, iki katından fazla bir artış anlamına geliyor. Bu alanların büyük bir kısmının insan yapımı dolgular üzerine inşa edildiği için çökmenin hızlandığı belirtiliyor.
Los Angeles'ta Benzer Tehditler
Los Angeles çevresinde de benzer bir durum gözlemleniyor. Özellikle Newport Beach gibi geri kazanılmış arazilerdeki çökme oranları, deniz seviyesindeki artışı daha da kötüleştiriyor. Yapılan hesaplamalara göre, 2050 yılına kadar beklenen 17 cm’lik deniz seviyesi yükselmesine ek olarak, bu bölgelerde çökme nedeniyle 15 cm’lik ekstra bir artış yaşanması muhtemel. Çalışmanın baş yazarı ve NASA Jet Propulsion Laboratory’den uzaktan algılama uzmanı Marin Govorcin, bazı bölgelerde toprağın çökme hızının, deniz seviyesinin yükselme hızından bile daha fazla olduğunu vurguladı. Özellikle insan müdahalesinin bu süreci hızlandırdığına dikkat çekti.
Çöküşün Nedenleri Neler?
Araştırmalar, yer çökmesinin (dikey kara hareketi) hem doğal süreçlerden hem de insan faaliyetlerinden kaynaklandığını gösteriyor. Bu faktörler arasında:
- Doğal Faktörler: Tektonik hareketler, yer çökmesinde önemli bir rol oynamaktadır.
- İnsan Kaynaklı Faktörler: Özellikle yer altı suyu pompalanması öne çıkıyor. Aşırı su çekimi, toprak seviyesinde ciddi düşüşlere yol açmaktadır.
Örneğin, Kaliforniya’nın merkezi bölgelerinde aşırı yer altı suyu çekimi nedeniyle her yıl 20 cm’ye varan çökmeler gözlemleniyor.
Bazı Bölgeler Yükseliyor
Araştırma, her bölgenin çökmediğini, bazı bölgelerin aksine yükseldiğini de ortaya koyuyor:
- Santa Barbara: Yer altı su kaynaklarının 2018’den bu yana düzenli olarak yenilenmesi sayesinde yükselme gösteriyor.
- Long Beach: Los Angeles yakınlarındaki bu bölge de yükseliş eğiliminde. Bunun nedeni, petrol çıkarma sürecinde yer altına sıvı enjekte edilmesiyle toprağın desteklenmesidir.