Tamamen Yeniden Yapılanan Sebze ve Meyve Nakliye Maliyeti Analizi ve Enflasyon Etkileri
Yeni yılın başlamasıyla akaryakıt giderleri ve işçilik maliyetlerindeki artışlar, köprü ve otoyollara gelen zamların gıdaya yansımasına yol açıyor. Üretici, artan üretim harcamalarını karşılamakta zorlanıyor ve maliyetini karşılayamayan ürünlerini düşük fiyata satmak durumunda kalıyor.
Tarladan markete kadar uzanan yolu etkileyen her adımda yakıt, geçiş ücretleri ve lojistik giderleri fiyatları yukarı çekiyor. Özellikle sebze ve meyve gibi çabuk bozulan ürünler için nakliye maliyetleri yükseliyor; İstanbul haline gelen domatesin kilosu 60 TL iken markette 90 TLye kadar çıkabiliyor. Bir tırın kilometre başına taşıdığı maliyet ise 50-70 bin TL aralığında belirtiliyor ve kilogram başına düşen nakliye ücreti 2.8 ile 5 TL arasında değişim gösteriyor.
Mustafa Bozkurt, Mersin Nakliyeciler Derneği Başkanı olarak yaptığı açıklamada, tipik bir TIR’ın 25 ton ürün taşıdığını ve sabah 7’de yola çıkıp gece 3’te teslimat yaptığını belirtiyor. Normal bir yükün 33 bin TL olan maliyeti, jet TIR adı verilen taşımada 60-70 bin TL’ye yükseliyor; ayrıca üreticisinden şoföre kadar olan payın yaklaşık 5 bin TL kaldığı, geri kalanının masraf olduğuna dikkat çekiliyor. Nakliye maliyetlerinin ortalama olarak %25 oranında arttığına vurgu yapılıyor.
Yeni yıla zamlarla girdik Mersin’den İstanbul’a giden bir TIR’ın toplam 938 kilometre kat ettiği ve her 100 kilometrede yaklaşık 35 litre mazot tükettiği hesaplanıyor. Resmi Gazete’de yayımlanan tebliğe göre motorin ve benzinde maktu ÖTV %6.95 artarken, benzinde 1.16 TL, motorinde ise 1.08 TL artış gerçekleşti. Ayrıca Karayolları Genel Müdürlüğü’nün köprü ve otoyol geçiş ücretlerinde %18.75 ile 25.49 TL arasında zamlar yapıldığı ifade ediliyor.