Ukrayna-Rusya Savaşında Yabancı Askerlerin Rolü ve Etkileri
Ukrayna-Rusya Savaşında Yabancı Askerlerin Rolü
Ukrayna Devlet Başkanı Volodymyr Zelenskiy, Pazar günü yaptığı açıklamada, Kuzey Kore'nin Ukrayna'daki Rus güçlerine hem silah hem de asker göndermeye başladığını duyurdu. Bu iddia, Kremlin tarafından yalanlansa da, savaş alanında farklı uyruklardan askerlerin varlığına dair endişeleri artırıyor. Ancak, bu durum aslında daha karmaşık bir tabloyu ortaya koyuyor. Ukrayna ordusu, özellikle Batılı ülkelerden "Ukrayna Yabancı Lejyonu" adı altında yabancı askerler toplamaktadır. Diğer yandan, Rusya da, Wagner paramiliter grubunun altında görev yapan binlerce Afrikalı ve Doğu Avrupalı askeri cepheye sürmektedir. Dolayısıyla, Ukrayna-Rusya savaşı, artık yalnızca iki ülkenin askerlerinin çatıştığı bir savaş değil; aynı zamanda çok uluslu güçlerin birbirine karşı savaştığı bir arenaya dönüşmüştür.
Uluslararası Lejyon: Kahraman mı Haydut mu?
Ukrayna ordusuna bağlı olan Uluslararası Lejyon, Rusya'nın Ukrayna'ya saldırısının başladığı günlerde, yani 2022'nin başlarında kuruldu. Bu lejyon, özellikle Batılı ülkelerden büyük bir ilgi gördü ve içerisinde Amerikalılar, İngilizler, Kanadalılar, İspanyollar ve hatta Türkler gibi farklı uluslardan gönüllüler barındırıyor. Bu gönüllüler, 2014 yılında Rusya’nın Kırım'ı ilhak etmesinin ardından, özellikle Moskova ile savaşmak amacıyla Ukrayna'ya gelmeye başlamışlardı. Daha önce birçok gönüllü, Azov Taburu gibi aşırı sağcı gruplara veya solcu milislerin yanına katılmaktaydılar. Ancak Uluslararası Lejyon, her yıl Ukrayna'ya gelen yüzlerce gönüllüyü resmi bir çatı altında toplamayı başardı. Ukrayna, dışarıdan gelen bu gönüllülere maaşlar dahi vermekte; arka cephede lojistik görev üstlenen gönüllüler 600 dolar, aktif muharebe görevinde bulunanlar ise 3.300 dolara kadar maaş alabilmektedir. 2023-2024 yılları arasında, Ukrayna'da görev yapan gönüllü sayısının 1.500 ile 30.000 arasında değiştiği tahmin edilmektedir.
İsveç'in Desteği ve Rusya'nın Tepkisi
Rusya, uzun zamandır yabancı ülkelerden gelen askerlerden rahatsızlık duyuyor. Rus yetkilileri, gönüllüleri "Ukrayna ordusunda gizlice görev yapan NATO özel birlikleri" ya da "paralı asker haydutlar" olarak tanımlıyor. Bu açıklama kısmen doğru olabilir. Örneğin, 2023 yılının Temmuz ayında İsveç, tugay büyüklüğünde zırhlı araç ve obüsleri Ukrayna'ya hediye etti. Ukrayna askerleri, bu ekipmanların eğitimini İsveç'te aldı ve iddialara göre, İsveç'in zırhlı tugaylarından subaylar Ukraynalılarla birlikte cepheye gitmişti. Her ne kadar Rusya, Ukrayna'nın 'paralı askerlerinden' şikayetçi olsa da, Kremlin'in bu konuda yaratıcı çözümleri de mevcut.
Wagner: Tarihin Karanlık Sırtında
Rusya, Ukrayna'daki cephelerinde uluslararası gönüllüler kullanmaktan çekinmiyor. Hatta, Rusya'nın sunduğu imkanlar Ukrayna'nınkinden daha cazip olabilir. Wagner adlı paralı asker grubu, Yevgeniy Prigojin tarafından yönetilmekte olup, çoğunluğu Rus mahkumlarından oluşan şok taburlarıyla biliniyor. Adını, Hitler’in en sevdiği besteci olan Richard Wagner'dan alan bu grup, Rusya'nın Ukrayna'daki en zorlu çatışmalarında önemli bir rol oynamıştır. Prigojin’in Wagner güçlerinden oluşan bir konvoyla Moskova'ya hareket etmesi, onun Putin ile yaptığı anlaşmanın ardından, birkaç ay sonra uçağının düşmesiyle sonuçlandı. Bu olayın ardından, Wagner güçleri Ukrayna'daki cephelerden çekildi, ancak grup, Ukrayna'dan sonra varlığını kaybetmedi.
Wagner'ın Uluslararası Faaliyetleri
Wagner, hala Afrika'nın güneyinde aktif olarak faaliyet göstermekte. Sudan, Burkina Faso ve Mali gibi ülkelerde etkin olan bu grup, bu bölgelerdeki gençleri paralı asker olarak bünyesine katmaktadır. Aynı zamanda Suriye'de de etkili olan Wagner, Arap ülkelerinden de üyeler çekmektedir. Deutsche Welle'nin haberine göre, Sri Lanka, Nepal ve Küba gibi ülkelerden gelen paralı askerler, sadece 2.000 ila 3.000 dolar arasında maaş almakla kalmayıp, bir yıllık askerliğin sonunda Rusya vatandaşlığı da elde etme şansına sahip oluyorlar. Ayrıca, Euronews'in başka bir haberine göre, Rusya için savaşan Türk kökenli gönüllüler de bulunmaktadır. 2023 yılında yayımlanan bir videoda, zırhlı şarjör yeleğinde Türk bayrağı taşıyan bir gönüllü askerin Türkçe bir lehçeyle kameraya konuştuğu görülmüştür; Euronews, bu askeri bir Kafkas Türkü olarak tanımlamıştır. Rusya'nın Kuzey Kore askerlerini Ukrayna cephelerinde görevlendirdiği henüz teyit edilmemiştir. Ancak, her iki tarafın da görevlendirdiği yüzlerce farklı uluslu paralı asker, kuzey cephelerinde çatışmakta.