Uluslararası Af Örgütü’nden AB’ye İsrail’in Hukuka Aykırı Varlığı Hakkında Çağrı

Uluslararası Af Örgütü'nden AB'ye Çağrı

İngiltere merkezli Uluslararası Af Örgütü, yarın Brüksel'de gerçekleştirilecek olan AB Dışişleri Bakanları Toplantısı öncesinde, AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Josep Borrell ve AB ülkelerinin dışişleri bakanlarına açık bir mektup yayımladı. Bu mektupta, örgüt, Borrell ve Avrupalı bakanlardan, Uluslararası Adalet Divanı'nın (UAD) 19 Temmuz 2024 tarihli danışma görüşünü, İsrail’in uluslararası hukuk ihlallerini sona erdirecek etkili politikalara dönüştürmeleri için adım atmalarını talep etti.

Mektupta, mahkemenin, İsrail'in işgal altındaki Filistin topraklarındaki varlığının hukuka aykırı olduğuna dair görüş bildirdiği ve bu durumu sonlandırmak için gerekli adımları atmaları gerektiği hatırlatıldı. Bu bağlamda, İsrail'in hukuka aykırı varlığına son verme, tüm yeni yerleşim faaliyetlerini derhal durdurma, yerleşimcileri tahliye etme ve neden olduğu zararı telafi etme yükümlülükleri olduğu vurgulandı.

Ayrıca, mahkemenin, tüm devletlerin, İsrail'in işgal altındaki Filistin topraklarındaki hukuka aykırı varlığından kaynaklanan durumu yasal olarak tanımama ve İsrail'in burada sürdürdüğü varlığın yarattığı durumu desteklememe yükümlülüğü altında olduğu ifade edildi.

Uluslararası Af Örgütü Avrupa Kurumları Ofisi Direktörü Eve Geddie, mektupta, AB'nin Doğu Kudüs dahil, Batı Şeria ve Gazze Şeridi'nin İsrail işgali altında olduğunu uzun zamandır kabul ettiğini belirtti. Ancak AB'nin, İsrail'e yönelik politika ve uygulamalarının, İsrail’in işgal altındaki Filistin topraklarındaki hukuka aykırılığını ve işgalin sürdürülmesi için gerçekleştirilen ciddi ihlalleri ele almakta yetersiz kaldığını vurguladı. Geddie, mahkemenin danışma görüşünün açıkça hukuka aykırılıkları ortaya koyduğunu ifade etti.

Geddie, İsrail'in işgali, Filistin topraklarını ilhakı, yerleşim yerleri kurma politikası, topraklara el koyması ve işgal altındaki Filistin topraklarının doğal kaynaklarını sömürmesinin hukuka aykırı olduğunu belirtti. Ayrıca, İsrail'in Filistinlilere yönelik ayrımcı politikaları ve uygulamalarının "ırk ayrımcılığı ve apartheid yasağını ihlal ettiğini" vurguladı.

Eve Geddie, mahkemenin bulgularının, İsrail tarafından işlenen uluslararası hukuk ihlallerine ve üçüncü devletlerin İsrail'in yasa dışı davranışlarını meşrulaştırmama yükümlülüklerine işaret ettiğini belirtti. Geddie, şunları kaydetti:

• "AB üyesi devletlerin silah ve teçhizat tedariki ile yasa dışı İsrail yerleşimleriyle ticaret yapmaları, İsrail'in uluslararası hukuk ihlallerini mümkün kılmakta ve uluslararası hukuktan kaynaklanan yükümlülüklerine aykırı düşmektedir."
• "Acımasız, hukuksuz bir işgali sürdüren ve savaş suçları gibi uluslararası hukukun ciddi ihlallerini gerçekleştiren bir devletle her zamanki gibi iş yapılamaz."
• "Gazze'nin açık bir soykırım riski altında bombalanması, devlet destekli yerleşimci şiddetindeki artış ve Batı Şeria'daki son askeri saldırılar, İsrail'in hukuksuz işgalinin ve AB'nin eylemsizliğinin sonuçlarıdır."

Geddie, AB'nin ateşkes ve yerleşimci şiddetinin durdurulması çağrısının, derhal silah ambargosu uygulanması, İsrail yerleşimleriyle ticaretin yasaklanması ve İsrail'in hukuksuz işgaline son verilmesi için Birleşmiş Milletler nezdinde harekete geçilmesine destek verilmediği takdirde etkisiz kalacağını vurguladı.