Gezegenlerin Bir Araya Gelmesi: Nadir Bir Olay
Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Astronomi ve Uzay Bilimleri Bölümü’nden Prof. Dr. Tolgahan Kılıçoğlu, 6 gezegenin aynı anda bir araya gelmesinin son derece nadir bir durum olduğunu vurguladı. Güneş sisteminde toplam 8 gezegen bulunduğunu ve bu gezegenlerin, güneş etrafındaki dönüş sürelerinin birbirinden farklı olduğunu belirtti. Kılıçoğlu, “Örneğin Uranüs’ün güneş etrafında bir tur atması, neredeyse bir insan ömrü kadar sürüyor,” diyerek, gezegenlerin yörüngelerinin bazı dönemlerde tesadüfen aynı noktada buluşabileceğine dikkat çekti.
Kılıçoğlu, şu anda güneşe uzak olan 4 gezegenin, yani Jüpiter, Satürn, Uranüs ve Neptün’ün bir araya geldiğini ve bu gruba Venüs ile Mars’ın da katıldığını açıkladı. Bu olaya “gezegen defilesi” veya “gezegen geçidi” denildiğini belirten Kılıçoğlu, bu durumun astrofotoğrafçılar ve gökyüzü gözlemcileri için büyük bir heyecan kaynağı olduğunu ifade etti. “Eğer bir teleskopunuz varsa, tek bir gecede 6 gezegeni gözlemleme şansına sahip olabilirsiniz. Bu, yaşadığımız sıradan bir olay değil. Yaklaşık 30 yıl önce, 1995-1999 yılları arasında yine bu uzak gezegenler benzer bir şekilde güneş sisteminde yakın bir konumda yer almışlardı,” dedi.
Kılıçoğlu, gezegen geçidinin gelecekte de birkaç kez daha tekrarlanacağını, özellikle 2027 yılına geldiğimizde Jüpiter’in bu gruptan ayrılmaya başlayacağını ve tekrar Satürn’e ulaşması için 10 yıl beklemek gerekeceğini belirtti. Aynı zamanda Uranüs ve Neptün’ün bir araya gelmesinin ise 170 yıl sürdüğünü hatırlatan Kılıçoğlu, “Dolayısıyla Uranüs bu gruptan ayrıldığında, tekrar Neptün ile buluşması için uzun bir süre beklemek gerekecek. Bu durum neredeyse 2150 yılının sonrasına denk geliyor,” diye ekledi.
Gözlem İçin En Uygun Zaman
Prof. Dr. Kılıçoğlu, gezegen gözlemi için en uygun zaman diliminin güneş battıktan sonra, yaklaşık 19.00-19.30 saatleri olduğunu söyledi. Gözlemcilerin, çıplak gözle veya teleskopla öncelikle Satürn ve Venüs’ü gözlemlemelerinin faydalı olacağını belirtti. Çünkü bu gezegenler, batı ufkuna en yakın olduğu için ilk olarak batacaklar.
Gezegenlerin gözlemi için şehir ışıklarından mümkün olduğunca uzak bir yerde olmak gerektiğini vurgulayan Kılıçoğlu, “Ancak gezegenler çok parlak olduğu için, sadece hedef gezegenleri görmek amacıyla çok uzaklara gitmek de gerekmiyor. Yıldızlarla birlikte görünmeleri için daha karanlık bölgeleri tercih etmek yeterli,” ifadesini kullandı.
Öte yandan, Venüs, Mars, Jüpiter ve Satürn gezegenleri, teleskop kullanmadan çıplak gözle de rahatlıkla gözlemlenebilmektedir.
News
