Tüketici Şikayetleri ve Bakanlık Faaliyetleri
Bakanlıktan edinilen bilgilere göre, tüketiciler, çeşitli konularda şikayetlerini Ticaret Bakanlığı’na ulaştırmak için CİMER, e-Devlet, e-posta ve yazılı başvuru gibi yöntemleri kullanıyor. Bu kapsamda, geçen yıl Bakanlığa ayıplı mal ve hizmetler, mesafeli sözleşmeler, ticari reklam ve haksız ticari uygulamalar, garanti belgesi, satış sonrası hizmetler ve abonelik sözleşmeleri gibi konularda toplam 146 bin 130 tüketici şikayeti başvurusunda bulunuldu. Ayrıca, 2023 yılında tüketici hakem heyetlerine 755 bin 997 başvuru gelirken, bunların 762 bin 100‘ü karara bağlandı. Uyuşmazlığa konu ürünlerin toplam değeri ise 7 milyar lira‘yı geçti.
Yapılan başvurulara ürün ve hizmet bazında bakıldığında, en çok şikayet edilen ürünlerin başında ayakkabılar yer aldı. Bu ürüne yönelik 100 bin 448 başvuru gelirken, bu sayı toplam şikayetlerin yaklaşık %13,236 bin 800 başvuruyla kıyafet, 36 bin 725 ile kredi kartı üyelik ücreti, 30 bin 959 ile cep telefonu, 29 bin 846 ile mobilya ve 28 bin 733 başvuruyla internet abonelikleri izledi.
2024’te Uygulanan Ceza Miktarları
Bakanlığın merkez ve taşra teşkilatına bağlı ekipler, denetim faaliyetlerine geçen yıl da hız kesmeden devam etti. Bu kapsamda, mesafeli sözleşmeler, abonelik sözleşmeleri, devre tatil, paket tur, garanti belgesi ve satış sonrası hizmetler gibi tüketicilerin taraf olduğu sözleşme ve uygulamalarda vatandaşların ekonomik menfaatlerini olumsuz yönde etkileyen firmalara yönelik denetimler sonucu, 3,7 milyar lira‘yı aşkın idari para cezası uygulanması kararlaştırıldı. Ayrıca, aldatıcı ve yanıltıcı reklamlar ile haksız ticari uygulamalarla ilgili olarak, Reklam Kurulu 2024’te yaklaşık 277,7 milyon lira idari para cezası verdi.
Bakanlığın sorumluluğundaki tekstil, ayakkabı, oyuncak, kırtasiye ve deterjan gibi ürünlerin güvenli bir şekilde piyasaya arzı amacıyla gerçekleştirilen denetimlerde geçen yıl 45 milyon lira‘nın üzerinde idari para cezası uygulandı. Ayrıca, fiyat etiketleri ve yiyecek-içecek hizmeti sunan işletmelerin tarife ve fiyat listeleri üzerine yapılan denetimlerde, Bakanlığa bağlı ekipler toplamda 401 milyon lira‘nın üzerinde idari para cezası kesti. Tüm bu denetim ve şikayetler sonucunda, tüketicilerin sağlık, güvenlik ve ekonomik çıkarlarını tehlikeye atan ürünlere yönelik geçen yıl toplam 4,5 milyar lira idari para cezası uygulandı.
Alo 175 Tüketici Danışma Hattı
Bakanlığın “Alo 175 Tüketici Danışma Hattı”, vatandaşların karşılaştıkları sorunlara çözüm yolları sunmakta ve uyuşmazlıkların giderilmesi amacıyla başvuruları ilgili mercilere yönlendiren bir çağrı merkezi uygulaması olarak hizmet vermektedir. Bu uygulama ile tüketicilerin kendilerine yönelik işlemlerden doğabilecek tüm uyuşmazlıklarda haklarını arayabilmeleri hedeflenmektedir. Günlük ortalama 1000 başvurunun cevaplandığı çağrı merkezinde, 2024’te 422 bin 784, Şubat 2025 itibarıyla ise 75 bin 675 çağrıya yanıt verilmiştir.
Tüketicilere Dikkat Uyarısı
Bakanlık yetkilileri, tüketicilerin ürün satın alırken daha dikkatli olmaları konusunda uyarılarda bulundu. Özellikle tatil sektöründe, vatandaşların sıkça karşılaştığı sorunların başında, “ücretsiz tatil kazanma” vaadiyle tatil tesislerine davet edilerek burada yapılan pazarlama faaliyetleri sonucunda sözleşme imzalamaya ikna edilmeleri gelmektedir. Bu nedenle, tüketicilerin tesise gitmeleri halinde kendilerine tanıtım ve satış yapılacağının bilincinde olmaları gerekmektedir.
- Tüketicilerin, belirli bir standartta yenilenerek, garantili ve sertifikalı bir şekilde “yenilenmiş ürün” satın alırken, Bakanlıkça yetkilendirilmiş yenileme merkezlerinin listesine ve bu firmalara verilen yetki belgelerine ulaşmaları tavsiye edilmektedir.
- Yetkili servis olmadığı halde bu izlenimi uyandıracak şekilde tanıtım yapan firmalar tarafından mağdur olmamak için, Bakanlık tarafından oluşturulan www.servis.gov.tr adresinden erişilebilen servis bilgi sistemi üzerinden kullandıkları ürünlerin yetkili servis bilgilerine göz atmaları önemlidir.
- Bakanlığın sorumluluğundaki tekstil, ayakkabı, oyuncak, çocuk bakım gereçleri, deterjan ve mobilya gibi ürünler tercih edilirken, güvensiz ürün bilgi sistemindeki bildirimlerin incelenmesi ve ürün üzerindeki uyarı ve talimatlara uyulması gerekmektedir.
- e-Ticaret işlemlerini kapsayan mesafeli sözleşmelerde, tüketicilerin alışveriş yapmadan önce ve alışveriş esnasında dikkat etmeleri önem taşıyor.
News
