Hawaii Adaları’ndaki Etkileyici Bulut Halkası
Yaklaşık 450 kilometre çapındaki bu etkileyici yapı, Hawaii Adaları’nın birkaç bin kilometre güneybatısında keşfedildi. NASA’nın Earth Observatory birimi tarafından sağlanan bilgilere göre, bu dev bulut halkası, MODIS (Moderate Resolution Imaging Spectroradiometer) isimli gözlem cihazı aracılığıyla görüntülendi. Bulut halkası, Rayleigh-Bénard konveksiyon hücresi olarak adlandırılan bir meteorolojik olgunun sonucunda meydana geldi. Bu olay, farklı sıcaklıklardaki havanın yükselip alçalmasıyla tetiklenen konveksiyon hareketlerine dayanıyor.
Ulusal Okyanus ve Atmosfer Dairesi’ne (NOAA) göre, konveksiyon hücreleri iki ana türde sınıflandırılabilir:
- Kapalı Hücreler: Soğuk havanın hücrenin kenarlarında alçalıp merkeze bulut bırakmasıyla oluşur.
- Açık Hücreler: Soğuk hava merkeze alçalırken, kenarlarda bulut oluşur.
Bu fotoğrafta görülen bulut halkası, tipik olarak kapalı bir hücreyle meydana geldiği gözlemleniyor. Normalde, bu tür hücreler genellikle altıgen şekillerde görünür ve gökyüzünde diğer benzer hücrelerle birlikte ilginç desenler oluşturur. Ancak bu özel olayda, bulut hücresi tek başına ve izole bir şekilde ortaya çıkmış durumda. Bilim insanları, bu durumun arkasında küçük bir adacık veya güneşin aşırı ısıttığı bir su yüzeyinden yükselen sıcak hava parçasının olabileceğini öne sürüyor.
Earth Observatory uzmanlarına göre, yükselen sıcak hava kütlesi ilk olarak kümülüs bulutlarının ve hafif yağmur oluşumlarının meydana gelmesine yol açtı. Yağmurla soğuyan hava aşağıya doğru inerek etrafındaki sıcak havayı yukarı doğru ittirdi. Bu süreç, halka şeklinde kümülüs bulutlarının oluşmasına zemin hazırladı. Bulut halkası, ekvatora yakın düşük basınç kuşağı olan İntertropikal Yakınsama Bölgesi’nin hemen güneyinde yer aldı. Bu bölge, sıkça yaşanan fırtına ve sağanaklarla bilinir ve bulut halkasının oluşumunu desteklemiş olabilir.
Bulut halkasının doğusundaki deniz yüzeyi, metalik bir parlaklıkla dikkat çekiyor. Bu, güneş ışığının okyanus yüzeyinden yansıyarak doğrudan uydunun algılayıcısına ulaşmasıyla oluşan bir ‘güneş parlaması’ (sunglint) etkisidir. Bu etki, okyanusu devasa bir gümüş aynaya dönüştürerek göz alıcı bir manzara sunuyor.
Konveksiyon hücrelerinin varlığı, ilk kez 1961 yılında, NASA’nın TIROS-1 uydusu sayesinde keşfedildi. Bu uydu, tam ölçekli ilk hava durumu gözlem uydusu olarak önemli bir rol oynadı. O zamana kadar, bu karmaşık gökyüzü desenleri meteoroloji uzmanları tarafından büyük ölçüde gözden kaçırılmıştı.
News
