Türkiye, enerji arz güvenliğini sağlama ve sürdürülebilirliği artırma amacıyla doğal gaz tedarik, depolama ve üretim alanında önemli adımlar atıyor. Son dönemde yaptığı yatırımlar ve geliştirdiği altyapılar sayesinde gaz arzında karşılaşılabilecek olası şoklara karşı dayanıklılığını güçlendiriyor.
Türkiye’de konutlar ve serbest tüketicilerin ısınma ve elektrik ihtiyacını karşılamak üzere yıllık yaklaşık 60 milyar metreküp doğal gaz tüketiliyor. Bu yüksek talebi karşılamak ve arz güvenliğini sağlamak amacıyla boru hatlarının yanı sıra, sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) tedarik altyapısına da büyük yatırımlar yapılıyor. Aynı zamanda, yerli doğal gaz üretimini artırmaya yönelik çalışmalar da hız kesmeden devam ediyor.
Farklı Kaynaklardan Doğal Gaz Temini ve Altyapı Gelişmeleri
Tedarik zincirinde Rusya, İran ve Azerbaycan gibi önemli ülkelerden gelen boru hatlarının yanı sıra, doğal gaz altyapısının en kritik bileşeni olan Yüzer LNG Depolama ve Yeniden Gazlaştırma Üniteleri (FSRU) ile LNG terminalleri, Türkiye’nin enerji güvenliğinde hayati rol oynuyor. Bu tesisler sayesinde, Cezayir, ABD ve diğer pek çok ülkeden LNG temin edilerek, çeşitli kaynak ve ülkelerden enerji arzı sürdürülebiliyor.
Türkiye, bu LNG ve FSRU tesisleri aracılığıyla sıvılaştırılmış doğal gazı tankerler yardımıyla Avrupa ülkelerine de sevk edebiliyor. 1994 yılında Tekirdağ’da kurulan Marmara Ereğlisi LNG Terminali’nin ardından, son 30 yılda İzmir Egegaz LNG Terminali, Hatay Dörtyol’daki Ertuğrul Gazi FSRU, Saros FSRU ve İzmir Etki Liman FSRU gibi yeni tesisler devreye alındı. Bu altyapılar sayesinde, Türkiye’nin doğal gaz altyapı kapasitesi dünya sıralamasında önemli bir konuma yükseliyor.
Türkiye’nin Doğal Gaz Altyapısı ve Günlük Kapasiteleri
- Saros FSRU, Ertuğrul Gazi FSRU ve Etki Liman FSRU: Günlük 28’er milyon metreküp doğal gaz kapasitesiyle hizmet veriyorlar.
- Marmara LNG Terminali: Günlük 37 milyon metreküp kapasiteyle sisteme doğal gaz sağlıyor.
- Egegaz LNG Terminali: Günlük 40 milyon metreküp doğal gaz transfer kapasitesi bulunuyor.
- Depolama Tesisleri: Silivri Doğal Gaz Depolama Tesisi günlük 75 milyon metreküp, Tuz Gölü Yer Altı Doğal Gaz Depolama Tesisi ise yaklaşık 40 milyon metreküp gaz depolama kapasitesine sahip. Bu tesisler sayesinde, toplam günlük doğal gaz transfer kapasitesi yaklaşık 276 milyon metreküpe ulaşmaktadır.
Geleceğe Yönelik Hedefler ve Kapasite Artışları
Türkiye, 2028 yılına kadar doğal gaz kapasitesini önemli ölçüde artırmayı planlıyor. Bu kapsamda, mevcut depolama kapasitesi olan 5,8 milyar metreküplük tesise ilave olarak, Tuz Gölü Depolama Tesisi’nin kapasitesi genişletilerek 8,8 milyar metreküpe çıkarılacak. Böylece toplam depolama kapasitesi 13,4 milyar metreküpe ulaşacak ve arz güvenliği daha da güçlenecek.
Enerji Filosunun Güçlendirilmesi ve Denizlerde Arama Çalışmaları
Türkiye, yerli enerji kaynaklarını geliştirmek ve enerji bağımlılığını azaltmak amacıyla, denizlerde yüksek teknolojili arama ve sondaj gemileriyle güçlü bir filo kurdu. Bu doğrultuda, Fatih, Yavuz, Kanuni ve Abdülhamit gibi sondaj gemileri, Barbaros Hayreddin Paşa ve MTA Oruç Reis sismik araştırma gemileri faaliyet gösteriyor. Ayrıca, Karadeniz’de üretim yapabilecek Osman Gazi yüzer üretim platformu, Eylül 2024’te Çanakkale’ye ulaştı ve gelecek yıl hizmete başlayacak. 2028 itibarıyla, yeni bir yüzer üretim platformu filoya katılacak.
Petrol ve Gaz Arama ve Üretim Hedefleri
Türkiye’nin denizlerde petrol ve doğal gaz arama alanındaki başarısı, Ağustos 2020’de Karadeniz’deki Sakarya Gaz Sahası’nda doğal gaz keşfiyle başladı. Çeşitli keşifler ve yeniden değerlendirme çalışmaları sonucunda, rezerv miktarı toplamda 710 milyar metreküpe yükseldi. Ayrıca, 18 Mayıs’ta yeni bir keşifle, Karadeniz’de 75 milyar metreküplük yeni rezerv belirlendi. Nisan 2023 itibarıyla, Karadeniz gazının üretimi başladı ve günlük üretim 9,5 milyon metreküpe ulaştı. Trakya sahalarında ise günlük yaklaşık 1 milyon metreküplük doğal gaz üretimi gerçekleşiyor. Gelişmiş altyapı ve yeni platformların devreye alınmasıyla, 2026 yılında günlük doğal gaz üretimi 20 milyon metreküpe, 2028 itibarıyla ise toplam üretim 40 milyon metreküpe çıkması planlanmaktadır.
News
