Üretim maliyetlerinin yüksekliği ve iç talepteki daralma, ihracatta da kur etkileriyle birleşerek sanayiyi vuruyor. Emek yoğun alanlarda milyarlarca Euro’luk yatırımlar, kapanma ve konkordato dalgasıyla hurdaya çıkma riskiyle karşı karşıya.
Son dönemde ithal ürünlerin hızlı yükselişi, ayakkabı sektörünün dış ticaret dengesini hızla bozdu. Türkiye Ayakkabı Sanayicileri Derneği Başkanının sözleriyle, “fabrika kapanışları yaşanıyor; kırklareli gibi modern tesislerin duruşuna tanık oluyoruz. 40‑50 bin Euro’luk makineler kamyona atılırken, 6.5 milyon Euro’luk tesisi 600‑700 bin TL gibi değersiz bir sonuçla karşı karşıya bırakıyoruz.” Zaman, sektör aleyhine işliyor ve bu süreç, maliyetler karşısında dayanıklılığı zayıflatıyor.
İç pazarın ithal ayakkabı ile dolması ve kur nedeniyle ihracatın da sektörü taşıyamaması, ocak-temmuz döneminde 612 milyon dolar ihracat ve 1 milyar 49 milyon dolar ithalatla dış ticaret açığının 437 milyon dolara ulaştığı tabloyu doğurdu. İçten, “kontrollü zarar ile işi kurtarmaya çalışıyoruz; ancak her gün işçi çıkarmak zorunda kalıyoruz” diye konuştu. Kredinin şu an faydası olmadığını vurguladı: “Diyelim devlet bize yüzde 25 faizle kredi veriyor, kullanacak durumda değiliz; işler durduğunda döviz kurunun rekabetçi hale gelmesi gerekiyor.”
Konkordatonun maliyeti 1.2 milyar TL ise sektöre darbe vuruyor. İstanbul Sanayi Odası Yönetim Kurulu Üyesi ve 22. Ayakkabı ve Yan Sanayi Meslek Komitesi Üyesi Hüseyin Çetin, Uzakdoğu’da brüt maliyetin 1.200 dolara kadar çıktığını ve bu durumla spor ayakkabı üretiminin artık mümkün olmadığını belirtti. Sektördeki olumsuzlukların arkasında Konya’da bir firmanın konkordato ilanı bulunduğunu ifade eden Çetin, “200 firma bu sürecin etkilediği ana aktörler arasında; 1 milyar 200 milyon TL zarar sektöre yansıdı.” şeklinde görüş bildirdi.
Türkiye’nin deri ayakkabı alanında rekabetçilik potansiyelini koruduğunu dile getiren konuşmalar, konjonktürel baskıların sektörde yaratacağı etkiyi önemsiyor. Konkordato durumunun planlı bir şekilde yönetilmesi gerektiğini ve ekosistem içindeki yan sanayilerin de bu süreçten etkilenmeye devam edeceğini ortaya koyuyor.
News
