Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın (TCMB) Banka Kredileri Eğilim Anketi, 2025 yılının son çeyreğine ilişkin bulguları ve 2026 yılının ilk çeyreğine yönelik öngörüleri içeren kapsamlı bir değerlendirme sundu. Ankete göre, 2025 dördüncü çeyrekte işletme kredilerinde uygulanan standartlarda genel anlamda sınırlı bir gevşeme görüldü. Vade bazında kısa vadeli kredilere yönelik standartlarda belirgin bir gevşeme dikkati çekerken, uzun vadeli kredilere dair standartlar sınırlı düzeyde gevşemiş durumda kaldı; para cinsi açısından TL kredilere yönelik standartlar belirgin şekilde gevşemiş, YP kredilere yönelik standartlarda ise sıkılaşma eğilimi sürmüştür. Ölçek kriterinde KOBİ’lere verilen kredilerde gevşeme kaydedilirken, büyük işletmelere yönelik kredilerde standartlar sıkılaşmıştır.
İlk çeyrekte ise bankaların işletme kredileri için genel beklenti, gevşemenin devamı yönündeydi. Alt kırılımlarda kısa ve uzun vadeli kredilere uygulanan standartlarda gevşemenin süreceği öngörüldü. Para cinsi açısından TL kredilere yönelik gevşeme devam ederken, YP kredilerde sınırlı gevşeme bekleniyordu. KOBİ kredilerinde gevşeme eğilimi sürerken, büyük işletmelere verilen kredilerde gevşeme bekleniyordu. Konut ve taşıt kredilerinde ise standartlarda aynı yönde bir hareket öngörüldü ve diğer bireysel kredilerde ise sınırlı sıkılaşmanın devamı bekleniyordu.
İŞLETME KREDİLERİNE TALEP ARTACAK
Geçen yılın dördüncü çeyreğinde işletmelere verilen kredilere olan talepteki düşüş, yerini artışa bıraktı. Alt kırılımlara bakıldığında, kısa ve uzun vadeli kredi taleplerinde düşüşün yerini artış aldı. TL kredilere olan talep azalışını geri çevirirken, YP kredilere talep artışı güçlenerek devam etti. Ölçek açısından KOBİ kredilerine olan talep belirgin şekilde artarken, büyük işletme kredilerinde talep artışa geçti. Konut ve konut dışı bireysel kredi talebinde artış zayıflarken, taşıt kredisi talebi ise artış yönüne geçti. Stok artışı ve işletme sermayesi talebi artırıcı etkenler arasında öne çıktı. Konut kredilerindeki hareket, konut piyasasına ilişkin beklentilerle ilişkilendirildi; diğer bireysel kredilerde ise bireysel tasarruflar ile diğer bankalardan sağlanan kredilerin talebi artırdığına işaret edildi. İlk çeyrekte ise işletme kredilerine olan talebin güçlenerek devam etmesi bekleniyor. Kısa vadeli taleplerin güçlenmesi ve uzun vadelerin artış göstereceği öngörüldü. TL kredilerinde talep artışının güçlenmesi, YP kredilerinde ise zayıflama yönünde devam etmesi bekleniyordu. KOBİ kredilerinde talep artışının güçlenmesi, büyük işletmelere verilen kredilerde ise artışın sınırlı zayıflayarak sürmesi öngörülüyordu. Konut ve taşıt kredilerinde talebin zayıflayarak devam etmesi ve diğer bireysel kredilerde talep artışının sınırlı zayıflayarak sürmesi bekleniyordu.
YURT İÇİNDE FONLAMA KREDİLERİ SINIRLI ARTACAK
İşletmelere verilen kredilere ilişkin koşul ve kurallara bakıldığında, ortalama kredi marjlarında azalma, daha riskli kredilerde ise kar marjının artması görüldü. Ayrıca kredi miktarının büyüklüğü ile teminat ihtiyacı konularında gevşeme işaretleri mevcutken, bireysel kredilere uygulanan koşul ve kurallarda belirgin bir değişim olmadı. Bankaların iç piyasadaki fonlama imkanları incelendiğinde, önceki çeyreğe göre iç piyasa fonlama koşullarında gevşeme eğiliminin güçlendiği, dış piyasalarda ise gevşeme yönünün güçlendiği yönünde değerlendirilmeler artırdı. 2026 ilk çeyreğinde ise iç fonlama koşullarında gevşemenin sınırlı artacağı, dış fonlama koşullarında ise gevşemenin zayıflayacağı öngörüleri öne çıktı.
News
