Hazine ve Maliye Bakanlığı, Vergi Denetim Kurulu (VDK) aracılığıyla, yüksek harcama yapmasına rağmen gelir beyan etmeyen mükelleflerin ardından, gelir beyanı bulunmayan ancak lüks araç kullanan mükelleflerin izini sürmeye başladı. Bakanlıktan alınan bilgilere göre, VDK, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in “Vergide adalet ve etkinliği artıracağız, çok kazanandan çok vergi alacağız. Kayıt dışı ekonomiyle mücadele ederek bütçe finansmanını iyileştiriyoruz.” şeklindeki talimatı doğrultusunda, harcamalarına orantılı vergi beyanında bulunmayan mükellefleri dikkatlice incelemeye aldı.
Vergi müfettişleri, lüks araçlara sahip olan kişilerin bu araçları hangi gelirle edindiğini ve bu gelirlerini beyan edip etmediğini araştırmaya başladı. Lüks segmentte yer alan toplam 7.885 araç üzerinde yapılan detaylı çalışmalarda, herhangi bir gelir beyanı olmayan ya da gelir beyan etmesine rağmen şirket ortaklıkları kâr dağıtımı yapmayan mükellefler tespit edildi. İncelemeler, 2022, 2023 ve 2024 model Porsche, Bentley, Ferrari, Lotus, Maserati, Mercedes (Maybach, G, S) ve BMW (740, I7) gibi lüks markaları kapsıyor.
Bu incelemelerde öncelikli hedef, kayıt dışı geliri olan mükellefler. Araştırmalarda, yaklaşık 3.000 aracın gerçek kişi üzerine kayıtlı olduğu, bu kişilerden 2.0007.000 şirkette ortaklıkları bulunduğu ve yalnızca 300‘ünün 2022 ve 2023 yıllarında kâr dağıttığı ortaya çıktı. Ayrıca, incelenen 780 aracın mükellef olmayan kişiler üzerine kayıtlı olduğu ve bu kişilerin gelir kaynağı bulunmadığı tespit edildi. Lüks araç sahiplerinden yalnızca 150‘sinin gelir mükellefiyeti olduğu ve bunlardan 100‘ünün kârlarının 1 milyon lira‘nın altında olduğu belirlendi.
Bu kapsamda, öncelikle mükellef olmayan ve herhangi bir gelir beyanı bulunmayan kişilere öncelik veriliyor. Daha sonra, kâr dağıtımı yapmayan ya da başka bir gelir beyanı olmayan şirket ortaklıklarına sahip mükelleflere yönelik çalışmalar yapılacak. Yaklaşık 500 araç sahibi, gelirleriyle uyumsuz olan durumlarının kayıt dışı kazançlarla ilgili olup olmadığını tespit etmek amacıyla vergi incelemesine sevk edildi.
VDK, incelemeleri sırasında dikkat çekici örneklerle karşılaştı. Örneğin, bazı şirket sahiplerinin 2023 yılında 23 milyon lira değerinde Mercedes satın aldığı, ancak şirketlerinin son iki dönemde yalnızca birkaç milyon lira kâr elde ettiği ve herhangi bir kâr dağıtımında bulunmadığı tespit edildi. Yapılan denetimlerde, bu araçların bedellerinin şirketlerin banka hesaplarından ödendiği ancak kayıtlara yansımadığı belirlendi. Başka bir dikkat çekici örnekte ise, herhangi bir gelir beyanında bulunmayan ve ortaklığı olmayan kişilerin 2023 yılında 27 milyon lira bedelle Bentley satın aldığı tespit edildi.
Vergi müfettişleri, söz konusu lüks araçların hangi gelir kaynağıyla edinildiğini tespit etmeye çalışacak ve bu gelirlerin vergilendirilmesini sağlayacak. Yasal bir gelir kaynağı bulunamayan mükelleflere yönelik kara para araştırmaları da yapılacak. Hazine ve Maliye Bakanlığı, başlangıç niteliğindeki bu tür incelemeleri, risk analiz birimlerinin yeni tespitleri çerçevesinde yaygınlaştırmayı ve kapsamını genişleterek sürdürecek.