Yeni Keşif: Başlıboş Gezegenler NGC 1333 Bulutsusunda
CNN’in haberine göre, altı “başıboş gezegen” veya herhangi bir yıldıza bağlı olmayan gök cismi, Perseus Bulutu içerisinde bulunan ve Dünya’ya yaklaşık 960 ışık yılı uzaklıkta yer alan “NGC 1333” bulutsusunda keşfedildi. Astronomlar, James Webb Uzay Teleskobu (JWST) ile yapılan gözlemler sonucunda, bu bulutsunun türbülanslı ortamında gaz ve tozun birleşerek yıldız ve diğer gök cisimlerinin oluşumuna olanak sağladığını belirtti. Bu keşfedilen altı “başıboş gezegenin”, Jüpiter’den daha büyük olduğu kaydedildi.
Johns Hopkins Üniversitesi’nden araştırmanın baş yazarı, astrofizikçi Dr. Adam Langeveld, bu keşifle ilgili olarak, “Yıldız oluşum sürecinin sınırlarını araştırıyoruz. Eğer genç Jüpiter’e benzeyen bir gök cismi varsa, doğru koşullar altında bunun bir yıldıza dönüşmesi mümkün olabilir mi? Bu, hem yıldız hem de gezegen oluşumunu anlamak için oldukça önemli bir soru.” açıklamasında bulundu.
BİR YILDIZA BAĞLI OLMADAN DA GEZEGEN OLUŞUMU MÜMKÜN
Araştırmanın yazarı olan Johns Hopkins Üniversitesi Rektör Yardımcısı ve astrofizikçi Prof. Dr. Ray Jayawardhana, “Genç bir yıldız kümesinin en sönük üyelerini aramak için Webb’in kızılötesi dalga boylarındaki benzeri görülmemiş hassasiyetini kullandık ve astronomideki temel bir soruyu ele almaya çalıştık: Bir yıldızın oluşumuna yetecek en hafif kütle ne kadar olabilir? Bu araştırmada, yıldızlar gibi oluşan en küçük ‘serbest dolaşan’ cisimlerin kütlesinin, yıldızların etrafında dönen dev ötegezegenlerle örtüştüğü ortaya çıktı.” ifadelerini kullandı.
Jayawardhana, yaptıkları gözlemin gezegenlerin, merkezde bir yıldız olmadan da gaz ve toz bulutunun büzülmesiyle oluşabildiğini gösterdiğine dikkat çekti.
BULUTSU DA BİR DE “KAHVERENGİ CÜCE” BULUNDU
Araştırmada, yeni tespit edilen “başıboş gezegenlerden” birinin kütlesinin Jüpiter’in 5 katı olduğu ve bunun da yaklaşık 1600 Dünya’ya eşit olduğu belirtildi. Söz konusu gök cisminin etrafındaki tozlu diskin, yıldız oluşumunu andırdığı ve burada “mini gezegenler” oluşmasının mümkün olduğu ifade edildi.
Araştırmacılar, “NGC 1333” bulutsusu içerisinde yeni doğan yıldızlar ile 5-10 Jüpiter kütlesinde gezegenlerin yanı sıra, çok nadir görülen ve “kahverengi cüce” adı verilen bir gök cismi ile yakınlarında bir gezegenin kütlesine sahip başka bir gök cismi daha tespit etti. “Kahverengi cüceler”, ne gezegen ne de yıldız olan, genellikle gezegenlerden daha büyük kütleye sahip ancak yıldızlar kadar kütle barındırmayan gök cisimleri olarak tanımlanıyor.
Bu önemli araştırma, “The Astronomical Journal” dergisinde yayımlanmak üzere kabul edildi.
News
