Arktik Buzullarının Hızla Eriyor Olması ve Sonuçları
Arktik buzullarındaki hızla devam eden erime, son yirmi yıllık dönemde 35 yeni ada ve 2500 km’lik yeni kıyı şeridi oluşturmuştur. Yapılan kapsamlı bir araştırma, Grönland, Alaska, Kanada Arktik Bölgesi, Rus Arktik Bölgesi, İzlanda ve Svalbard’daki 1700’den fazla buzulun uydu görüntüleriyle detaylı bir şekilde incelendiğini ortaya koymaktadır. Bu çalışma, 21. yüzyılda giderek hızlanan iklim değişikliğinin etkisiyle, kuzey yarımkürede yer alan okyanusa akan deniz sonlandırıcı buzulların çoğunun önemli ölçüde geri çekildiğini göstermektedir.
İncelenen buzulların %85’inin geri çekildiği ve 2000 ile 2020 yılları arasında her yıl ortalama 123 km uzunluğunda yeni kıyı şeridinin ortaya çıktığı belirtilmektedir. Yeni kıyı şeritlerinin büyük bir bölümü, Grönland’daki Zachariae Isstrom buzulunun etkisiyle oluşmuştur. Bu buzul, 81 km’lik yeni kıyı şeridiyle bu alandaki en büyük katkıyı sağlamıştır. Toplamda yalnızca 101 buzul, yeni kıyı şeridinin yarısından fazlasına neden olmuştur. Ancak bu buzulların çoğu, aslında oldukça küçük bir alanda yer almakta olup, oluşan yeni kıyı şeritlerinin heyelanlara daha yatkın olduğu uyarısı yapılmaktadır.
Bu heyelanlar, tsunamiler gibi felakete yol açabilen zincirleme reaksiyonlara neden olabilmektedir. Örneğin, 2017 yılında Grönland’da meydana gelen büyük bir heyelan, ciddi bir tsunamiye yol açarak yerleşim alanlarını tahrip etmiş ve can kaybına neden olmuştur.
Dünya Genelinde Bir Tehdit
Arktik buzullarının hızla erimesi, sadece bölgesel değil, dünya genelinde büyük bir tehdit oluşturmaktadır. 1975 yılından bu yana Arktika, diğer dünya bölgelerine kıyasla dört kat daha hızlı bir ısınma süreci geçirmiştir. Bu durum, deniz seviyelerinin yükselmesine, su kaynaklarının azalmasına ve küresel gıda güvenliği sorunlarına yol açmaktadır.
- Özellikle dağlık bölgelerde yaşayan 1 milyardan fazla insan, eriyen buzullara bağlı su kaynakları kaybı nedeniyle ciddi tehditler altındadır.
- Küresel gıda üretiminin üçte ikisi, eriyen buzullardan elde edilen suya bağımlı durumdadır.
Birleşmiş Milletler ve UNESCO, buzulların hızla yok olduğu konusunda dünya kamuoyunu uyarmaktadır. 9 bin gigaton buzul kaybı, Almanya büyüklüğünde devasa bir buz kütlesine denk gelmektedir. Bu hızla eriyen buzullar, özellikle dağlık bölgelerdeki gıda ve su güvenliğini tehdit etmeye devam edecektir.
News
