Bodrum Profesyonel Otel Yöneticileri Derneği’nden Turizm Değerlendirmesi
Bodrum Profesyonel Otel Yöneticileri Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Sabahattin Duman, sezon ortasında gerçekleştirdiği turizm değerlendirmesinde, “Turizm sezonu giderek daralmış durumda. Artık otelciler ve bölge esnafı, neredeyse sadece 2 ay boyunca çalışarak, 1 yıllık kira ve işletme masraflarını karşılamaya çalışıyor. Bu baskı altında, bazen kantarın topuzu kaçabiliyor; bu nedenle, haberlere ve sosyal medyada dolaşan yüksek fiyatlı adisyonlar ve fişler dikkat çekiyor” dedi.
Bodrum’daki Fiyat Artışlarına Dikkat Çekti
Duman, Bodrum’daki akla hayal gelmeyen fiyat artışlarına da açıklık getirdi. Açıklamasında, “Bu kadar yüksek fiyatların geneli yansıtmasa da, gerçekte var olduğunu kabul etmemiz gerekiyor. Bu garip fiyat artışları nereden kaynaklanıyor, sıralayalım” dedi ve ekledi:
- “Sezon çok kısa, ancak buna karşılık kiralar inanılmaz derecede yüksek. Kısa bir sezon içinde bu devasa kirayı karşılamak zorunda kalan kiracı işletmeciler, fiyatları artırma yoluna gidiyorlar.”
- “Maliyetler stabil hale gelmiyor. İşletmeciler, sattıkları ürünlerin hammadde fiyatlarını önceden kestiremiyor; bu yüzden kafalarına göre satış fiyatı belirliyorlar.”
- “Döviz kurlarının baskılanması, yabancı turistler için ürünleri daha da pahalı hale getiriyor. Örneğin, 2023 yılı Temmuz başında 1 bardak meşrubat 60 TL (2,10 Euro) iken, 2024 yılı Temmuz başında bu fiyat 100 TL’ye (2,85 Euro) çıkmış durumda.”
- “Daha önce bozdurduğu dövizle daha fazla ürün tüketebilen turist, parası değersizleştiği için alternatif bölgeleri tercih ediyor.”
- “Yabancı para birimi ile kontrat yapan otelcilerin döviz bazında gelirleri yüzde 24 artarken, maliyetler TUİK’e göre yüzde 70, ENAG’a göre ise iki kat artmış durumda.”
- “Otel fiyatları genel beklentilerin dışında kalmakla birlikte, sezonun uzamasına bağlı olarak istikrar sağlanabileceğini düşünüyorum.”
- “Devlete ödenen KDV, ÖTV gibi diğer ödemeler ve enerji ile su maliyetleri de oldukça arttı.”
Duman, 2023 yılı için Muski’nin işyeri su bedelinin 31,62 TL (1,11 Euro) iken, 2024 Temmuz’da 90,07 TL (2,55 Euro) olacağını belirtti. Ayrıca, lojman kiralarının da yükseldiğini ve asgari ücretin 2023 Temmuz ayında 400 Euro iken, 2024 Temmuz ayında 480 Euro’ya yükseleceğini vurguladı. Tüm bu faktörlerin maliyetleri olumsuz etkilediğini ifade eden Duman, bu nedenlerin kısa sürede dengeye gelmesinin zor göründüğünü belirtti ve kimsenin beklentiye girmemesi gerektiğini söyledi.
Çözüm Önerileri
Duman, açıklamasının sonunda çözüm önerilerini de sıraladı:
- “Öncelikle, sezonun 5-6 aya çıkarılması için iyi bir planlama yapılmalı. Otelciler, yerel esnaf, yerel acenteler, taşıma şirketleri ve havaalanı işletmeleri ile iş birliği sağlanmalı.”
- “Milas ve Didim bölgeleri ile bir araya gelerek, üç bölgeden talep çekilmesi sağlanmalı; bu da daha fazla uçuşun Bodrum’a yönelmesini sağlayacaktır.”
- “Havaalanı yolcu ücretleri ve acenteci ile taşımacıların otopark ücretleri düşürülmeli. Bu ücretler, seyahat paketlerinin toplam fiyatını doğrudan etkiliyor.”
- “İşyeri ve konut kiralarının mantıklı bir seviyeye gelmesi şart. Orta ve yüksek sezon dışında bölge otellerine belirli vergi istisnaları sağlanabilir.”
- “Dengeler oturana kadar ilk 2 yıl için 1 Ekim-30 Nisan arasında, daha sonra 1 Kasım-31 Mart arası yazlık bölgelerden konaklama vergisi istisnası uygulanabilir.”
- “Ciddi bir yeniden yapılanma ile tanıtım atağına geçmeliyiz. Sürekliliği olan ve Bodrum’un imajını yükselten çalışmalar yapılmalı.”
- “BOYTAV, profesyonel bir ekibin desteğiyle ayakta kalmalı ve profesyonellerden oluşan bir Bodrum Lobisi oluşturulmalıdır.”
- “Bodrum’a gönül veren üst düzey yöneticiler, gazeteciler, sporcular, iş insanları ve influencer’lardan oluşan bir ekip oluşturulmalı.”
- “Yoğun turist çeken ülkelerin ünlü seyahat ve turizm yazarları, gazetecileri, fenomen ve influencerları düzenli olarak Bodrum’a getirilmeli ve ağırlanmalıdır.”
- “Bölgede faaliyetlerine ara vermeyen firmalara sezon dışı için personel sigorta desteği sağlanabilir. Aksi takdirde sezon daha da kısalacak ve tur operatörleri uçaklarını başka bölgelere yönlendirecektir.”
“Bodrum, bu durumda turistik bir destinasyon olma özelliğini kaybedebilir.”