Grönland ve Diğer Bölgelerde Buzul Geri Çekilmesi ve Yeni Kıyı Alanları
2000-2020 yılları arasında Grönland, Alaska, Kanada Arktik Bölgesi, Rusya Arktik Bölgesi, İzlanda ve Svalbard’da 1.700’den fazla denizle sonlanan buzulun uydu görüntülerini inceleyen bilim insanları, buzulların %85’inin geri çekildiğini belirledi. Bu süreçte toplam 2.466 kilometrelik yeni kıyı şeridi oluştuğu tespit edilmiştir. Bu, yılda ortalama 123 kilometreye denk geliyor. Özellikle yeni kıyı şeritlerinin üçte ikisinin Grönland’da bulunduğu vurgulanmaktadır.
Özellikle Grönland’ın kuzeydoğusundaki Zachariae Isstrom buzulunun geri çekilmesi, 81 kilometrelik yeni bir kıyı alanının ortaya çıkmasına neden oldu. Bu alan, diğer incelemeler sonucunda elde edilen kıyı alanlarının iki katından daha fazla bir büyüklüğe sahiptir.
35 Yeni Ada Ortaya Çıktı
Araştırma, eriyen buzulların 0,5 kilometrekareden büyük 35 yeni adayı da gün yüzüne çıkardığını göstermektedir. Bu adalardan bazıları tamamen görünür hale gelirken, bazıları da anakara ile olan bağlantılarını kaybetmiştir. Euronews’te yer alan habere göre, araştırmacılar, buzul erimesinin ana nedeninin artan okyanus ve hava sıcaklıkları olduğunu ifade ediyor. Bu süreç yalnızca bölgenin manzarasını etkilemekle kalmıyor, aynı zamanda kıyı bölgelerinde yaşayan topluluklar ve ekonomik faaliyetler üzerinde de ciddi etkiler yaratıyor.
Yeni ortaya çıkan “paraglasyal” kıyılar, henüz permafrost gelişimi için yeterli zamana sahip olmadıklarından, toprak kaymalarına karşı oldukça savunmasızdır. Bu durum, 2017 yılında Grönland’da meydana gelen ve ölümlere yol açan tsunami olayında olduğu gibi tehlikeli tsunamilerin oluşmasına zemin hazırlayabiliyor. Araştırmanın başyazarı Dr. Simon Cook’a göre, bu yeni kıyı alanları oldukça dinamik bir yapıya sahip olacak ve permafrost eksikliği nedeniyle dalga etkisi ve kütle hareketleriyle kolayca şekil değiştirebilecektir.
Son olarak, araştırmacılar bu değişimlerin, doğal güzellikleri ve zengin yaban hayatıyla dikkat çeken bu bölgelere ilgi duyan turistler için de güvenlik riskleri taşıdığını vurgulamaktadır. Turizm endüstrisinin karşılaşabileceği tehditler sadece aşırı dalgalarla sınırlı kalmayabilir.
Paraglasyal kıyılar, buzullar eridikten sonra ortaya çıkan yeni kıyı bölgeleridir. Bu alanlar, henüz stabil hale gelmemiş ve permafrost (donmuş toprak) gelişmemiştir. Dolayısıyla, dalgalar, yağışlar ve toprak hareketleri bu bölgelerde daha kolay aşınmalara neden olabilmektedir. Bu da, bu alanları hem doğal olaylara hem de insan faaliyetlerine karşı daha kırılgan ve riskli hale getirir.
News
