Hava Kirliliği ve Akciğer Kanseri: Küresel Bir Tehdit
Uluslararası Kanser Araştırmaları Ajansı’ndan gelen araştırmalar, hava kirliliğinin dünya genelinde akciğer kanserine olan katkısının giderek arttığını ortaya koyuyor. Çalışmalara göre, hiç sigara içmeyen bireyler arasında akciğer kanseri, dünya çapında kanser ölümlerinin beşinci en büyük nedeni olarak dikkat çekiyor. Bu vakaların büyük bir kısmı, glandüler dokuda gelişen adenokarsinom alt tipiyle ilişkilidir ve özellikle kadınlar ile Asyalı topluluklarda daha sık görülmektedir.
The Lancet Respiratory Medicine dergisinde yayımlanan bir araştırmaya göre, 2022 yılında adenokarsinom vakalarının yaklaşık 200.000’i, yani %15’i, hava kirliliğine bağlı olarak ortaya çıkmıştır. Bu durum, hava kirliliğine bağlı akciğer kanseri riskinin özellikle Doğu Asya ve Çin’de belirgin bir şekilde arttığını göstermektedir. Araştırmacılar, “Dünya genelinde birçok ülkede sigara içme oranları azalırken, hiç sigara içmemiş bireylerde kanser oranında bir artış gözlemleniyor” ifadesini kullanmıştır.
Uzmanlar, hava kirliliğinin, dünya genelinde hiç sigara içmemiş bireyler arasında akciğer kanseri vakalarının %53 ila %70’ini oluşturan adenokarsinomların artışındaki önemli bir etken olduğunu vurgulamaktadır. Ayrıca, evlerde ısınma ve yemek pişirme amacıyla kullanılan katı yakıtlara maruz kalmanın, hiç sigara içmemiş Çinli kadınlar arasında akciğer kanseri vakalarının artmasına katkıda bulunabileceği ifade edilmiştir. Bu durum, hem hava kirliliği hem de iç mekan hava kirliliği kaynaklarının kanser riskini artırıcı rolleri açısından önemli bir uyarı niteliğindedir.
Erkeklerde Yeni Akciğer Kanseri Vakaları
Araştırmalar, 2022 yılı itibarıyla erkeklerde yaklaşık 1,6 milyon yeni akciğer kanseri vakası kaydedildiğini, bunların yaklaşık 720.000’inin adenokarsinom olduğunu göstermektedir. Kadınlarda ise aynı yıl içerisinde yaklaşık 910.000 akciğer kanseri vakası tespit edilmiştir ve bunların yaklaşık 542.000’i adenokarsinom türündedir.
Cancer Research UK, Birleşik Krallık’ta her yıl yaklaşık 50.000 yeni akciğer kanseri vakasının teşhis edildiğini ve bunun Britanya’da en yaygın üçüncü kanser türü olduğunu belirtmektedir. Ayrıca, akciğer kanseri, hem erkeklerde hem de kadınlarda kanser ölümlerinin başlıca nedeni olma özelliğini taşımaktadır. Ancak, Cancer Research UK’ye göre, akciğer kanseri sağ kalım oranı son 50 yılda pek fazla iyileşme göstermemiştir; hastalığın teşhisi konulan bireylerin yalnızca onda biri (%9,5) 10 yıl veya daha uzun süre hayatta kalabilmektedir.
Sağlık Bakanı Wes Streeting, Salı günü kanser uzmanlarını, tıp profesyonellerini ve kanserden kurtulanları, hükümetin bu yıl ilerleyen dönemlerinde yayımlayacağı Ulusal Kanser Planı’na katkı sağlamak amacıyla kanıt ve deneyimlerini paylaşmaya davet etti. Bu plan, kanser sağ kalım oranlarını artırmayı ve tedavi süreçlerini iyileştirmeyi hedefleyecek; ayrıca nadir görülen kanserler için özel eylemler de içerecektir.
Bakan, The Independent’a yazdığı bir yazıda, “Araf’ın korkunç bir yer olduğunu” vurgulayarak, “Birçok kanser hastası NHS’yi en iyi şekilde deneyimlemiyor” ifadesini kullandı. Sağlık Bakanı, “Acı gerçek şu ki, yıllarca ihmal edilen bir durumda, çok sayıda hasta uzun beklemeler, gecikmiş teşhisler ve acil bakımda kritik boşluklarla karşı karşıya kalıyor,” diyerek mevcut sağlık sistemindeki aksaklıkları gözler önüne serdi.
News
