Afganistan sınırındaki 3 bin metrelik zirvelerde yaşayan Kalaş kabilesi, üç derin vadi olan Bumburet, Rumbur ve Biriu boyunca hüküm sürer. Yüzyıllara uzanan gelenekleriyle hayatta kalan bu topluluk, endemik bir kültürü gözler önüne serer. İnançları, görünüşleri ve günlük yaşamlarıyla bölgedeki diğer halklardan ayrışan Kalaşlar, kendilerini Büyük İskender’in soyundan geldiğine inanılan bir kökene bağlı hissederler. BÜYÜK İSKENDER’İN KAYIP KABİLESİ olarak anılan bu bağlantı, M.Ö. 2. yüzyıldaki seferlerin ardından Hindikuş Dağları’nda sona eren ordularının izlerini taşıdıklarını düşünüyor. Eskiden beri bölgede yaşayanlar, bugün yaklaşık 4–5 bin kişi olarak tahmin edilen topluluğun soyunun o döneme uzandığını savunur.
Kalaşların yaygın dili Burruşeski olup, Hint-Avrupa kökenli bu dilin UNESCO’nun tehlike altında diller listesinde yer aldığı belirtilir. Tıpkı kendilerine özgü gelenekler gibi, bu topluluk Müslümanlarla da yan yana yaşar ve günlük iletişimlerinde Çitralce ile Urduca’ı kullanır. Dağlara ulaşmak için geçilen zorlu coğrafya, kimi zaman askeri ve polis kontrol noktalarının aşılmasını da gerektirir.
GELENEKTEN DESTANLARA Kalaşlar gündelik yaşamında dikkat çekici ayrıntılar barındırır. Un öğütme değirmenlerini hala kullanan kabile, suyla yıkadığı bulaşıklar ve ırmaklar eşliğinde günlük işlerini sürdürür. Kız çocuklarının saçlarını değişik şekillerde örmesi ve örnek öncesinde ırmak suyuyla temizliği, geleneklerin önemli bir parçasını oluşturur. Kadınların renkli giysileri, onların topluluğu dış görünüşle ayrıştıran en belirgin özelliktir. Başlarında taşıdıkları başlıklar olan şuşut tekke, bel işlerinde sardıkları patti ve giydikleri elbisenin tamamını oluşturan pirançuvi gibi öğeler; çoğunlukla kendi elleriyle dokunur, süsler ve tamamlarken topluluğun kimliğini pekiştirir.
Yıl içinde dört büyük festival kutlayan Kalaş topluluğu, bu kutlamaların en görkemlisi olarak baharın gelişini müjdeleyen Çilam Coşhi festvalini öne çıkarır. Festival zamanı yüzlere yapılan çeşitli dövmeler, topluluğun renkli ve geçişli kültürünün bir yansımasıdır.
News
