Lübeck Üniversitesi’nde Prof. Alexander Katalinic liderliğindeki araştırma ekibi, Temmuz 2021 ile Şubat 2023 tarihleri arasında Almanya’da 461 bin 818 kadının meme kanseri tarama sonuçlarını inceleme fırsatı buldu. Bu taramalar, 50-69 yaşları arasındaki semptomsuz kadınları hedefleyen ulusal bir program çerçevesinde gerçekleştirildi. Tarama işlemleri sırasında, kadınların sonuçları iki farklı radyolog tarafından değerlendirildi. Özellikle 260 bin 739 kadının taramalarında, bir radyolog yapay zeka (AI) desteğinden yararlandı.
Yapılan çalışmada, yapay zeka kullanılan grupta kanser tespit oranının %6,7 daha yüksek olduğu belirlendi. Yaş ve radyolog faktörleri dikkate alındığında, bu oran %17,6’ya kadar çıkmaktadır. Yani, yapay zeka destekli taramaların uygulandığı grupta her bin kadında bir ek kanser vakası tespit edilmiştir.
Önemli bir bulgu olarak, şüpheli tarama sonuçları nedeniyle kadınların tekrar çağrılma oranları, yapay zeka kullanılan ve kullanılmayan gruplar arasında benzer seviyelerde kalmıştır. Yapay zeka aracı, taramaları “normal” veya “şüpheli” olarak etiketleme yeteneğine sahipken, radyologların “normal” olarak değerlendirdiği ancak yapay zekanın “şüpheli” olarak işaretlediği taramalar için bir “güvenlik ağı” uyarısı verilmektedir. Bu uyarılar, çalışmada toplamda 3 bin 959 kez etkinleştirilmiş ve bunun sonucunda 204 kanser vakasının tespit edilmesine yardımcı olmuştur.
Vara adlı yapay zeka aracını geliştiren şirketin kurucularından Stefan Bunk, yapay zekanın radyologların normal olarak işaretlediği taramaları inceleme hızını önemli ölçüde artırdığını belirtmiştir. Hatta bu taramalar uzmanlar tarafından incelenmese dahi, genel kanser tespit oranının daha yüksek ve geri çağırma oranının daha düşük olduğunu ifade etmiştir.
Araştırmaya dâhil olmayan Lund Üniversitesi’nden Dr. Kristina Lång, bulguların oldukça cesaret verici olduğunu ancak yapay zekâ ile artan “in situ” kanser tespit oranlarının aşırı teşhis yükünü artırabileceği konusunda uyarıda bulunmuştur. “Yapay zekanın klinik olarak anlamlı kanserleri erken evrede tespit etmesini sağlamak için uzun vadeli takip gereklidir” demiştir.
Kraliyet Radyologlar Koleji Başkanı Dr. Katharine Halliday ise yapay zekanın doğruluk ve üretkenliği artırma potansiyeline vurgu yapmaktadır. Ancak, NHS’de radyolog açığının %29 seviyesinde olduğunu hatırlatarak, yapay zekâ entegrasyonunun dikkatle ve uzman gözetimi altında gerçekleştirilmesi gerektiğini söylemiştir.