Bir araştırma ekibi, Mars yüzeyindeki perklorat tuzlarının, belirli bakterilerle etkileşime girdiğinde olağanüstü dayanıklı biyo-çimento blokları oluşturabildiğini gösterdi. PLOS One’da yayımlanan çalışma, Dünya’dan materyal taşıma gereksinimini azaltma potansiyeli taşıyor. Mars yüzeyinin %0,5 ila %1 oranında perkloratla kaplı olduğu bilimsel olarak kanıtlandı ve bu madde, Dünya’daki kirlilikten farklı olarak, Mars yapılaşması için kilit bir kaynak olabilir.
İŞLEM NASIL İŞLİYOR? Süreç, biyosimentasyon olarak adlandırılan doğadan ilham alan bir yöntemle yürütülüyor. Çalışmada görevli laboratuvar işçisi, Sporosarcina pasteurii adlı bakteri; bu organizma kalsiyum karbonatı çökertme yeteneğine sahip olarak biliniyor. Bakteriler, üre üretimini kullanarak kalsiyumla reaksiyona girer ve kristaller oluşturarak bir bağlayıcı görevi görür. Oluşan kristaller, regolit (Mars toprağı) ile guar zamkı gibi doğal bir kıvam artırıcı ile birleşince kum tanelerini birbirine kenetleyen güçlü bir biyo-çimento tabakası haline geliyor.
ZEHİR BAKTERİYİ NASIL GÜÇLENDİRDİ? En çarpıcı bulgu, perkloratın tuğlaları güçlendirdiği yönündedir. Perklorat bakterileri strese soksa da onlara karşı savunma mekanizması olarak dışa salgılanan hücre dışı matris veya jel benzeri madde, tuğla içindeki ek bir yapıştırıcı görevi görür. Böylece mikroorganizma daha dayanıklı bir yapı üretmeyi başarır.
RAKAMLAR NE DİYOR? Perkloratın etkisiyle tuğlanın basınç dayanımı şu şekilde değişti: Regolit + Su: 0,17 MPa (kolayca ufalanan yapı); Regolit + Bakteri + Guar Zamkı: 3 MPa’nin üzerinde; Regolit + Bakteri + Guar Zamkı + Perklorat: 6,7 MPa (neredeyse iki kat güçlenmiş). Nikel klorür eklenmesi halinde ise dayanıklılık yaklaşık 5 MPa seviyesinde kalarak toksin içermeyen varyantı geride bırakıyor.
Gelecek İçin Ne Anlama Geliyor? Bu keşif, Mars görevlerinin lojistiğini kökten değiştirme potansiyeline sahip. Yerinde Üretim (ISRU) yaklaşımıyla, Dünya’dan tonlarca çimento taşımak yerine, Mars’ın kendi toprağı ve mevcut bakteriler kullanılarak üsler inşa edilebilir. Sürdürülebilirlik açısından, uzaya gönderilecek her kilogram çelik veya çimento maliyet, yakıt ve enerji gerektirdiğinden bu yerel üretim yaklaşımı büyük fark yaratabilir. Şu anda çalışmalar Dünya laboratuvarlarında gerçekleştiriliyor ve Dünya çevresindeki yerçekimi ile atmosfer koşulları altında testler yapılıyor. Araştırmacı Aloke Kumar’a göre bir sonraki adım, bu bakterilerin Mars’ın düşük yerçekimi, radyasyon ve karbondioksit yoğun atmosferinde de aynı «süper tuğlaları» üretebilip üretemeyeceğini deneyimlemek olacak.
News
