Monosodyum Glutamat (MSG) Hakkında Bilinmesi Gerekenler
Monosodyum Glutamat (MSG), yaygın olarak “Çin tuzu” olarak bilinen, gıda katkı maddesi olarak kullanılan bir kimyasaldır. E-621 kodu ile tanınan bu madde, özellikle Asya mutfağında ve Çin restoranlarında lezzet artırıcı olarak sıklıkla tercih edilmektedir. Ancak, sağlık uzmanları ve tüketici dernekleri, MSG’nin sağlık üzerindeki olumsuz etkileri konusunda uyarılarda bulunmaktadır. Türk Böbrek Vakfı’nın Başkanı Prof. Dr. Timur Erk, bu konuda önemli açıklamalarda bulunarak MSG’nin zararlarına dikkat çekmiştir.
Prof. Dr. Timur Erk
Zararları Kanıtlanmıştır
MSG’nin sağlık üzerindeki olumsuz etkileri, pek çok araştırma ile ortaya konulmuştur. Pakistan’da yasaklanan bu madde, birçok ülkede kullanımının kısıtlanmasına neden olmuştur. Dünya Sağlık Örgütü, MSG’yi ‘en zararlı gıdalar’ listesine dahil etmiştir. Türkiye’de ise hala yaygın bir şekilde kullanılmaya devam etmektedir. Hem anne karnındaki bebekler hem de erişkinler için zararlı etkileri olduğu bilinen MSG’nin etkileri beklenenden çok daha fazladır.
Doğal Gıdaların Önemi
MSG’nin etkileri arasında hipertansiyon, obezite, sindirim sistemi rahatsızlıkları, beyin ve sinir sistemi hasarları ile üreme ve endokrin organ bozuklukları bulunmaktadır. Türk Böbrek Vakfı olarak yürüttüğümüz beslenme eğitimi projeleri, Türkiye genelinde çocukların MSG içeren paketli gıdaları düzenli olarak tükettiğini göstermektedir. Çocuklara etiket okumayı öğretmek ve bireysel bilinçlenme sağlamak, sağlıklı bir gelecek için şarttır. Ayrıca, Türkiye’de 2 milyona yakın çocuğun obez olduğu ve bu rakamın her yıl %8 oranında arttığı gerçeği göz önünde bulundurulduğunda, MSG içeren gıdalara erişimin kısıtlanması büyük önem taşımaktadır. Ailelerin, çocuklarını sağlıklı bir şekilde yetiştirebilmek için doğal gıdalara yönelmesi gerekmektedir.
Hangi Gıdalarda MSG Bulunur?
Türk Böbrek Vakfı Diyetisyeni Gökçen Efe Aydın, MSG’nin en çok bulunduğu gıdaları şu şekilde sıralamıştır:
- Paketlenmiş ve işlenmiş gıdalar
- Hazır çorbalar
- Cipsler
- İşlenmiş et ürünleri (sucuk, salam, sosis)
- Krakerler
- Dondurulmuş gıdalar
- Fast food ürünleri
- Patates kızartması, et döner, tavuk döner, balık ızgara gibi yiyecekler
Efe Aydın
Bağımlılık Yapabilir
İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı Başkanı ve Türk Böbrek Vakfı Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Aydın Türkmen, MSG’nin insanlarda daha fazla yeme isteği uyandırabileceğini, dolayısıyla bir bağımlılık etkisi yaratabileceğini belirtmektedir. Glutamatın zararlı etkileri, gıdaların içerisindeki serbest formuna bağlıdır; bu form aniden yükseldiğinde zararları artar.
Prof. Dr. Aydın Türkmen
Otizme Yol Açabilir
Glutamatın diğer aminoasitlerle bağlantılı formlarında emilim ve metabolizma daha yavaş gerçekleştiği için zararlı etkiler daha az görünmektedir. Bunun yanı sıra, glutamat beyin sinir hücreleri arasındaki iletişimde önemli bir rol oynar. Glutamat fazlalığı baş ağrısı, migren, istemsiz hareketler, hiperaktivite ve otizm gibi sorunlara yol açabilmektedir. Prof. Dr. Türkmen, ayrıca MSG’nin iskelet kas sistemine ilişkin yaygın ağrılarla karakterize fibromiyaljiye yol açabileceğine dair çalışmaların bulunduğunu belirtmektedir.
Böbrek Sağlığı Üzerindeki Etkileri
Özetle, MSG içeren gıda katkılarının en önemli yan etkileri arasında hipertansiyon yer almakta ve bu durum, hipertansiyon ile ilişkilendirilen kronik böbrek ve kalp yetmezliği riskini artırmaktadır. Unutulmamalıdır ki, ülkemizde ve dünyada diyaliz tedavisi gören ileri evre böbrek yetmezliği hastalarının en önemli iki nedeni hipertansiyon ve diyabettir. Bu nedenle, hem erişkinlerde hem de çocuklarda yoğun MSG ve şeker içeren gıdaların mümkün olduğunca az tüketilmesi büyük önem taşımaktadır.
News
