Oxford Üniversitesi Araştırması: Sağlıklı Beslenme ve Beyin Sağlığı
Oxford Üniversitesi’nde gerçekleştirilen bir araştırmaya göre, 48 ila 70 yaş aralığında sağlıklı bir diyetin benimsenmesi, genellikle demans teşhisi konulmadan önce zayıflayan beyin bölgelerinin daha aktif kalmasına yardımcı olmaktadır. Bu çalışmada, sebze, baklagil ve balık açısından zengin bir beslenme düzeninin, şekerli gıdalarla sınırlı bir diyetle bir araya gelmesi durumunda, demans gelişimini %25 oranında geciktirebileceği vurgulanmıştır.
Özellikle bu yaş grubunda sağlıklı beslenme alışkanlıklarına sahip bireylerde beynin bağlantılarında olumlu değişimlerin gözlemlendiği tespit edilmiştir. Araştırmanın bir diğer önemli bulgusu, bu yaş aralığında bel çevresinde daha az yağ bulunan kişilerin, yaşlılık döneminde daha iyi bir hafızaya ve esnek düşünme yetisine sahip olmalarıdır. Bilim insanları, sağlıklı beslenmenin beynin yapısını korumada önemli bir rol oynadığını ve demans riskinin azaltılabilmesi için toplumsal bilincin artırılması gerektiğini ifade etmektedir.
JAMA Network Open dergisinde yayımlanan bu araştırmaya göre, dünya genelinde sağlıksız beslenme alışkanlıklarının artışı, diyabet, kalp hastalıkları ve obezite oranlarını yükseltmekte, bu durum da demans riskini artıran başlıca faktörler arasında yer almaktadır. Özellikle beyin hafıza merkezi olarak bilinen hipokampusun korunması için dengeli ve sağlıklı beslenmenin önemi büyük olarak değerlendirilmektedir.
Araştırmacılar, 512 kişinin beslenme alışkanlıklarını 11 yıl boyunca takip etmiş ve 664 kişinin bel-kalça oranını 21 yıl süresince gözlemlemiştir. Katılımcılar 70 yaşına ulaştıklarında, beyin görüntüleme testleri ve bilişsel performans ölçümleri yapılmış ve beyin sağlığındaki değişimler değerlendirilmiştir.
Sonuçlar, sağlıklı beslenen bireylerde hipokampus ile görsel işlemeden sorumlu oksipital lob arasındaki bağlantının güçlendiğini göstermektedir. Ayrıca, bu kişilerin dil becerilerinde de belirgin bir iyileşme gözlemlenmiştir. Bu bulgular, 2023 yılında Stanford Üniversitesi’nde yapılan ve yaşlanmayla bağlantılı sağlık risklerinin özellikle 44 ve 60 yaşlarında zirveye ulaştığını ortaya koyan araştırmayla da örtüşmektedir.
Uzmanlar, bu yaşlara yaklaşan bireylerin daha sık egzersiz yapmalarını ve sağlıklı beslenme alışkanlıklarını sürdürmelerini önermektedir. Bunun yanında, geçtiğimiz yıl yayımlanan bir başka araştırmaya göre, Alzheimer vakalarının neredeyse yarısının 14 farklı yaşam tarzı faktörüyle bağlantılı olabileceği belirlenmiştir. Yüksek kolesterol ve görme kaybının birleşerek global demans vakalarının %10’unu oluşturduğu saptanmıştır. Bu faktörlere sigara kullanımı ve genetik yatkınlık gibi riskler de eklenince, sağlıklı yaşam tarzının demansa karşı en büyük koruyucu önlem olduğu bir kez daha kanıtlanmıştır.
News
