Birçok durumda unutkanlığın basit yaşam tarzı etmenlerinden kaynaklandığı gibi, bazı vakalarda bunun altta yatan bir sağlık sorunun işareti olabildiğini uzmanlar vurguluyor. Bu nedenle belirgin ve uzun süren hafıza problemlerinde bir nöroloğa başvurmak, erken teşhis için önemli bir adım olarak öne çıkıyor.
Nedenler çok çeşitlidir. İleri yaş, başa gelen darbeler, beyin tümörleri, yalnızlık, tiroid ve depresyon gibi durumlar, yüksek LDL kolesterol, diyabet ve hipertansiyon gibi sağlık sorunlarıyla birlikte unutkanlığı tetikleyebilir. Ayrıca sigara içmek, alkol kullanımı ve demans, özellikle Alzheimer gibi hastalıklar da bu belirtilere yol açabilir.
Suyu yeterince içmemek vücudun su dengesinin bozulmasına neden olarak kısa vadeli hafıza sorunlarına yol açabilir. Uzun süreli su eksikliği ise beyin hücrelerinin boyut ve kütlesinde geri dönüşü olmayan değişikliklere yol açabilir.
İşlenmiş gıdalarla beslenme günümüzde sıkça karşılaşılan bir alışkanlık. Doğal ve ev yapımı besinlere kıyasla trans yağlar ve yüksek şeker içeren ürünler beyni de olumsuz etkiliyor. Aşırı şeker, beynin insülin direncini artırabilir ve bu durum Alzheimer riskiyle ilişkilendiriliyor. Akdeniz tipi diyet, omega-3 zengini besinler ve sebze-meyve ağırlıklı beslenme beyin sağlığı için önerilir.
Sürekli ekrana bakmak, beynin günlük olarak hareket etmesini kısıtlar. Dijital dünyada bildirimlerle dolu bir ortamda yaşamak dikkat dağınıklığı ve unutkanlıkla ilişkilendirilir. Ekran süresini kontrollü tutmak, beyin kapasitelerini korumada önemli bir adımdır.
Hareketsizlik uzun vadede beyin hacminin küçülmesine ve unutkanlık riskinin artmasına yol açar. Günlük yaklaşık 30 dakikalık tempolu yürüyüş bile hafızayı güçlendirir; düzenli egzersiz Alzheimer riskini de azaltır.
Yetersiz uyku gece dinlenmesi yalnızca enerji için değil, beyin temizliği için de kritiktir. Uyku sırasında beta-amiloid gibi zararlı maddeler atılır. Yetersiz uyku, bu maddelerin birikimine zemin hazırlayarak erken yaşlarda unutkanlık belirtilerini artırır. 7-9 saat kesintisiz uyku sağlıklı beyin için hayati öneme sahiptir.
Vitamin eksiklikleri özellikle B12 vitamini ve folik asit eksiklikleri hafıza sorunlarına yol açabilir. Doğal yollardan B12 ve folik asit almak, dengeli beslenmeyle birlikte en güvenli çözümdür. B12 kaynakları arasında süt ürünleri ve kırmızı et; folik asit ise yeşil yapraklı sebzeler, baklagiller ve bazı tahıllardır.
Stresin etkisi sürekli devam eden yaşam baskıları kortizol seviyelerini artırır; bu durum beyin hücrelerine zarar verebilir. Özellikle hafıza merkezi olan hipokampus bu stresten en çok etkilenir. Stresi yönetmek, beynin sağlığı için temel adımlardan biridir. Stres altında hızlı bir şekilde dışarı çıkıp tempolu yürüyüş yapmak, sakinleşmek için derin nefes almak ve strese sebep olan durumlardan uzaklaşmak faydalı olabilir.
News
