Günümüz teknolojileri, günlük yaşamın hemen her köşesinde yer alırken, yapay zekânın çevresel bedelinin giderek daha görünür hale geldiği konuşuluyor. 2025 itibarıyla yapay zekâ sistemlerinin toplam su tüketimi, 765 milyar litreyi bulduğunu gösteren Amsterdam VU Üniversitesi araştırması, bu alandaki kaygıları büyütüyor; çünkü bu rakam dünya genelindeki yıllık şişelenmiş su tüketimini bile geçebiliyor.
Sadece soğutma süreçlerindeki su kullanımı değil, elektrik üretimi sırasında dolaylı olarak harcanan su da hesaplara dahil ediliyor. Uzmanlar, bu iki kaynağın birleşmesiyle yapay zekânın çevresel etkisinin beklenenden çok daha büyük olabileceğini işaret ediyor.
Karbonsal Emisyonlarda Büyük Kentleri Geçen Bir Dönem Rapora göre yapay zekâ teknolojilerinin yıllık karbondioksit salımı yaklaşık 80 milyon ton seviyesine ulaştı; bu, bazı büyük metropollerin (örneğin New York gibi) toplam emisyonlarının dahi üzerine çıkabiliyor. Temiz enerji hedeflerine rağmen artan talep, çevresel yükü azaltmak yerine büyütüyor.
Büyük enerji arzında yapay zekâ, Bitcoin madenciliğini bile geride bıraktı; yapılan hesaplamalara göre yapay zekâya bağlı enerji ihtiyacı yaklaşık 23 Gigawatt seviyesine çıktı. Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) verileri, bu artışın sürdürülebilir olmadığını gösteriyor.
Veri merkezlerinin elektrik gereksinimi bugün pek çok kişinin düşündüğünün ötesine geçiyor. İnşa edilen büyük ölçekli yapay zekâ veri merkezleri, yaklaşık olarak 2 milyon hanenin tüketimine denk elektrik kullanabiliyor. ABD küresel payla uygulanan enerji kullanımında %45 ile ilk sırada bulunurken, Çin %25, Avrupa %15 payla takip ediyor.
Şeffaflık sorunları konusuna gelince, teknoloji firmalarının çevresel raporlarında yapay zekâya özel enerji ve su tüketimini net biçimde ayırmaması eleştirileri artırıyor. Özellikle su kullanımı verimliliği verilerindeki belirsizlikler, dijitalleşmenin su kıtlığı üzerindeki gerçek etkisini henüz tam olarak ortaya koymuyor.
News
