İklim Değişikliğinin Solunum Sistemi Üzerindeki Etkileri ve Güncel Durum
Karadeniz Teknik Üniversitesi Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Tevfik Özlü, iklim değişikliği nedeniyle mevsimsel döngülerin bozunduğunu ve bu durumun Covid-19 başta olmak üzere solunum yolu enfeksiyonlarında küresel anlamda önemli bir artışa neden olduğunu vurguladı. Solunum sistemi hastalıklarının iklim koşullarıyla yakından ilişkili olduğunu belirten Özlü, özellikle mevsimsel dönüşümlerde hastalıkların görülme sıklığında belirgin bir artış yaşandığını dile getirdi.
Prof. Dr. Özlü, “İklim koşulları ve hava sıcaklığı, nem oranları ile birlikte solunum sistemi hastalıklarının ortaya çıkışını doğrudan etkiliyor. Son yıllarda, yaz ve bahar aylarında alerjik hastalıkların daha sık görüldüğünü, kış aylarında ise solunum yolu enfeksiyonlarının artış gösterdiğini fark ediyoruz. Ancak, küresel ısınmanın etkisiyle bu denge giderek bozuluyor. Geçen yıl yaz boyunca, viral enfeksiyonlar ve zatürre vakalarında ciddi bir artışla karşılaştık. Sadece Türkiye değil, dünya genelinde de bu durum geçerlidir. Avrupa ülkelerinde yapılan araştırmalar, Covid-19 ve diğer viral enfeksiyonların sıklığında belirgin bir artış olduğunu gösteriyor.”
Semptomlar ve Alışkanlıklar: Enfeksiyonlar ve Alerjik Durumlar
Prof. Dr. Özlü, “Bahar aylarının gelmesiyle birlikte alerjik hastalıkların semptomlarında artış gözleniyor. Bu durum, enfeksiyonlar ve alerjik reaksiyonların semptomlarının birbirine benzediği durumlarda, ayırt etmenin zorlaşmasına neden oluyor. Hem enfeksiyonlar hem de alerjik hastalıklar, öksürük, geniz akıntısı, burun tıkanıklığı, hapşırık, baş ve boğaz ağrısı gibi yakınmalara yol açabilir. Ayrıca, ateş, halsizlik, kırgınlık ve nefes darlığı gibi bulgular, enfeksiyon ve astım hastalıklarına dikkat çekiyor. Bu nedenle, bu dönemde hastaların solunum yolu enfeksiyonlarına karşı dikkatli olması ve mevcut tedavilerini düzenli sürdürmesi önemlidir.”
Mevsimsel Döngülerin Değişimi ve Yeni Enfeksiyon Dalgalanmaları
Prof. Özlü, “Viral enfeksiyon geçiren hastalar genellikle kısa süre içinde başka bir virüse de yakalanabiliyor. Bu durum, bağışıklık sisteminin tek bir enfeksiyon sonrası yeterince güçlenmemesiyle ilgilidir. Son zamanlarda sıkça karşılaştığımız sorular arasında, ‘Bir hastalık geçirdim, iyileştim, sonra neden tekrar enfekte oluyorum?’ veya ‘Farklı virüslere neden bu kadar sık yakalanıyorum?’ yer alıyor. Aslında, çeşitli virüslere bağlı enfeksiyonlar, farklı etkenler nedeniyle ortaya çıkıyor ve her seferinde hastalık benzer tabloyla seyrediyor. Influenza, parainfluenza, RSV, rinovirüs, Covid-19 ve diğer koronavirüsler, insan metapnömovirüsü gibi virüsler, bu döngüde rol oynuyor. Havaların ısınmasına rağmen enfeksiyonların sıklığında önemli bir azalma veya tamamen kaybolma gözlenmiyor. Artık, mevsimsel döngülerin değiştiğini ve bu nedenle enfeksiyonların mevsimsel seyirlerinin de farklılaştığını söyleyebiliriz.”
Bağışıklık Sistemimizi Güçlendirme ve Korunma Yöntemleri
Prof. Dr. Tevfik Özlü, “Viral solunum yolu enfeksiyonlarından korunmak için en temel adım, bağışıklık sistemimizi güçlü tutmaktır. Bu amaçla yaşam tarzımızda bazı temel değişiklikler yapmak büyük önem taşır. Hijyen kurallarına dikkat etmek, bol su tüketmek, yeterli ve dengeli beslenmek, düzenli uyku alışkanlığı kazanmak ve stresten uzak durmak, bağışıklık sistemimizi destekleyecektir. Risk grubundaki kişiler, özellikle eylül ve ekim aylarında grip aşılarını yaptırmalı ve zatürre aşısını da unutmamalıdır. Ayrıca, hasta olan ve öksüren kişilerle kapalı alanlarda bulunmaktan kaçınmak, enfeksiyonların yayılmasını önlemede etkilidir.”
News
