Son yapılan yeni bir araştırma, evde bulunan bazı yaygın eşyaların insanlar üzerindeki olumsuz etkilerini gözler önüne serdi. Özellikle, günlük yaşamda sıkça kullandığımız ürünlerin, tip 2 diyabet riskini artırabileceği ortaya çıktı. Bu çalışmalar, evdeki alışkanlıklarımızı ve kullandığımız ürünleri yeniden gözden geçirmemiz gerektiğine işaret ediyor.
Mount Sinai Icahn Tıp Fakültesi’nde gerçekleştirilen kapsamlı çalışmalar, 360 kişinin sağlık verilerini ve kan örneklerini inceleyerek önemli bulgular elde etti. Diyabet tanısı konan bireylerin kan seviyeleri ile sağlıklı bireylerin seviyeleri karşılaştırıldığında, PFAS (perfloroalkil ve polifloroalkil maddeler) kimyasallarını yüksek oranda taşıyan kişilerin diyabet geliştirme riskinin %31 oranında daha yüksek olduğu tespit edildi. Bu kimyasalların, özellikle günlük yaşamda sıkça kullandığımız ürünlerde bulunması, endişe verici bir durum oluşturuyor.
Evdeki bazı eşyalar diyabet riskini artırıyor
Gündelik yaşamda sıkça karşılaştığımız yapışmaz tavalar, gıda ambalajları ve su geçirmez giysiler gibi ürünlerde bulunan PFAS maddeleri, vücutta uzun süre kalıp birikerek çeşitli sağlık sorunlarına yol açabiliyor. 1940’lardan beri kullanılan bu kimyasallar, leke tutmayan mobilyalar, yağ ve su geçirmeyen gıda ambalajları, kozmetik ürünleri ve yangın söndürme köpükleri gibi pek çok farklı alanda yoğun şekilde kullanılıyor. Çevre ve insan sağlığı açısından ciddi tehdit oluşturan bu kimyasallar, vücuttaki kalıcılıklarıyla dikkat çekiyor.
Kimyasalların zamanla insan vücudunda birikmesi ve etkileri
Araştırma, PFAS maddelerinin özellikle kan şekeri düzenlemesini sağlayan amino asit biyosentezi ve ilaç metabolizmasını olumsuz yönde etkilediğini gösteriyor. Uzmanlar, bu kimyasalların ısıya, suya, yağa ve lekelere dayanıklı sentetik bileşikler olması nedeniyle, çevreye ve insan vücuduna zamanla sızıp birikerek çeşitli metabolik bozukluklara neden olabildiğini belirtiyorlar. Çevre Tıbbı Uzmanı Dr. Vishal Midya, “PFAS’lar, sayısız günlük tüketici ürününde bulunur ve zamanla insan vücudunda birikir” diyerek bu konuda farkındalık çağrısında bulunuyor.
Mount Sinai Üniversitesi Halk Sağlığı Bölümü’nden Dr. Damaskini Valvi ise, araştırmanın bulgularını destekler nitelikte, “Artan bilimsel kanıtlar, PFAS’ların obezite, karaciğer hastalıkları ve diyabet gibi kronik hastalıklar riskini artırdığını gösteriyor” açıklamasını yaptı. Bu durum, tip 2 diyabetin sadece genetik ve yaşam tarzı faktörleriyle değil, çevresel unsurlarla da yakından ilişkili olduğunu ortaya koyuyor.
News
