Taftan Yanardağı, Sistan-Belucistan bölgesinde bulunan ve 4 bin metre yükseltilmiş konumu ile dikkat çekiyor. Uyduyla yapılan ölçümlerde, kraterin altındaki derin tabakada yoğunlaşan gaz ve sıvı halindeki maddelerin baskı oluşturduğu görüldü. Uzmanlar, magmanın yüzeye doğru itildiğini ve yaklaşık 5 kilometre derinlikte kalan enerji birikiminin etkisini sürdürdüğünü belirtiyorlar.
Kraterden gelen duman, kül ve gaz çıkışı 2024 itibarıyla bölgeden rapor edilen bir diğer önemli bulgu oldu. Bu emisyonların artışı, jeotermal hareketliliğin belirgin bir göstergesidir; bilim insanları bu hareketliliğin volkan içi dinamiklerden kaynaklandığını vurguluyorlar. Araştırmanın baş yazarı volkanolog Pablo González, Live Science’a verdiği demeçte Taftan’ın artık sönmüş bir yanardağ olmadığını, uyuyan bir volkan olarak değerlendirilmesi gerektiğini ifade ediyor ve şu an için bir patlama öngörmüyor, ancak yeraltında baskının sürdüğünü belirtiyor.
Uydu verileriyle ortaya çıkan tablo Yeni nesil uydu analiz yöntemi olan common-mode filter, atmosferik parazitleri azaltarak yer hareketlerini net bir biçimde izledi. Deformasyonun kaynağının zirvenin 470–630 metre derinliğinde olduğu belirlendi; doğu ve batı yamaçlarda da hareket tespit edildi. Bu hareketliliğin yağışlar veya depremlerle açıklanamayacağı, tamamen volkanik dinamiklerden kaynaklandığı ifade ediliyor.
Panik yok, dikkatli uyarı Uzmanlar, zirvede görülen kabarmanın ardından çökme riskinin bulunmamasını, basıncın hâlâ devam ettiğinin göstergesi olarak görüyor. Bölgenin potansiyel tehlike altında olduğuna işaret eden bu bulgular, yetkililere yönelik erken uyarı niteliği taşıyor ve bölge sürekli izleme gerekliliğini hatırlatıyor.
Bölgedeki konum ve riskler Taftan Yanardağı, deniz seviyesinden yaklaşık 4 bin metre yükseklikte konumlanmış olup Pakistan sınırına yakın bir noktada yer alıyor. En yakın yerleşimlerden Khash 130 kilometre, Zahedan ise 160 kilometre uzaklıkta; Pakistan tarafında yer alan Taftan kasabası ise yaklaşık 100 kilometre mesafede bulunuyor.
Makran Kuşağı’nın yeniden incelenmesi gerekliliği Araştırmacılar, Taftan’daki hareketliliğin yalnızca İran’ı değil, Pakistan’a uzanan Makran volkanik kuşağını da yeniden değerlendirmeyi gerektirdiğini belirtiyorlar.
News
