INAH uzmanları, mezarın bulunduğu alanın yerel hanedanlığın organizasyonunu anlamada kilit bir ipucu olabileceğini belirtiyor. Yapılan keşifte, mezarın önde gelen bir figüre adanmış olduğu ve nesiller boyunca ziyaret edildiği anlaşıldı. ZAPOTEK MİMARİSİNDE BENZERİ GÖRÜNMEZ BİR ÖRNEK olarak değerlendirilen yapı, MS 600 ile 900 yılları arasına tarihleniyor ve üst üste biriken taşlardan oluşan basamaklı tonoz tasarımıyla bölgedeki benzer yapılar arasında öne çıkıyor. Uzmanlar, bu özelliğin Zapotek işçiliğinin çeşitliliğini ve zenginliğini yansıtı.
Mezar 10, uzunluğu 5,5 metre, genişliği 2 metre ve yüksekliği 2 metre olan bir yapı olarak, 1985 yılında keşfedilen Mezar 5 ile karşılaştırıldığında bölgedeki en büyük ikinci mezar konumunda bulunuyor.

BAYKUŞ SİMGİSİ VE MEZAR BEKÇİLERİ Mezar girişinin üzerinde gagasından çıkmış insan başı şeklinde bir baykuş heykeli yer alıyor; bu figürün atayı simgelediği düşünülüyor. Giriş eşiğinde ise ellerinde çeşitli nesneler tutan erkek ve kadın kabartmaları, mezarın bekçileri olarak yorumlanıyor. İç mekanda ise ritüellerde kullanılan kutsal ağaç reçinesini tasvir eden canlı duvar resimleri korunmuş durumda.
Kazı alanında ayrıca yazıtlı kabartmalar, seramikler ve insan kalıntıları da bulunuyor. STATÜ VE SOY SİMGESİ Zapotekler, sosyal ve siyasi statülerini yansıtması amacıyla yerleşim yerlerinin altına nesiller boyu süren mezar yapıları inşa etmişlerdi. Meksika Ulusal Özerk Üniversitesi’nden araştırmacı Fernando Berrohalbis, baykuş figürünün yeraltı dünyası ve ölümle olan ilişkisinin altını çizerek, bu sembolün halefiyet göstergesi olarak sonraki dönem mezarlarında da görüldüğünü ifade ediyor.
ZİYARETE AÇILMA PLANLI Hükümet yetkilileri, alanda stabilizasyon çalışmalarının sürdüğünü ve mezarın yıl sonuna kadar ziyarete açılmasını hedeflediklerini bildirdi. Ancak duvar resimlerinin korunması amacıyla asıl yapıya erişimin kısıtlanabileceği ve ziyaretçilere bir replika üzerinden sergileme yapılabileceği kaydedildi.
1
Avrupa Birliği’nin Hayvan Refahı ve Sahipsiz Hayvan Sorunu İle İlgili Çalışmaları
2
New Jersey’deki Gizemli Dronlar ve Radyoaktif Materyal Arayışı
3
2024 Yılı Ülkelerin Güvenlik Durumu: En Güvenli ve En Tehlikeli Ülkeler
4
Leicestershire’da Roma Dönemine Ait Tarihi Hazine Bulundu
5
Almanya’nın Şam Büyükelçiliği Yeniden Açıldı