Bir galaksi veya kuasarın ışığı, dev kütleli bir cismi geçen yolunun yerçekimi nedeniyle bükülmesiyle dört ayrı noktaya ayrışır; bu, Einstein haçı olarak adlandırılan nadir bir optik fenomendir. Ancak bu yeni gözlemlerde merkezde beliren beşinci bir nokta, ekibi şaşkına çevirdi ve cihaz hatası olasılığını ilk inceleme sürecinde öne çıkardı.
Fransız Ulusal Bilimsel Araştırma Merkezi’nden gökbilimci Pierre Cox, ilk tepki olarak “Biz de ‘Bu ne böyle?’ diye düşündük,” sözleriyle şaşkınlığını paylaştı. Işık noktalarının konumları ve biçimi o kadar sıra dışıydı ki, verilerin güvenilirliğini teyit etmek için ilk etapta farklı açıklamaları değerlendirmek gerekti. Normalde ışık kütle etrafında dört ayrı noktada toplanır; ancak kütle merkezinde beşinci bir görüntünün ortaya çıkması, yalnızca olağanüstü bir kütle dağılımıyla mümkün olabilir.
SİMÜLASYONLA GERÇEK BULUNDU
Ekip, beşinci ışığın başka bir parlak nesneyle ilişkili olabileceğini düşünürken, tüm noktaların HerS-3 galaksisinden geldiğini belirledi. Ayrıca görüntünün doğruluğu Şili’deki ALMA teleskopuyla yapılan verilerle doğrulandı ve cihaz arızası ihtimali eleyici bir biçimde dışlandı. Ardından bilgisayar simülasyonları yoluyla HerS-3 galaksisinin önünde karanlık madde içeren bir kütle oluşturuldu ve bu model, beş noktalı görüntüyü başarıyla tekrarladı.
DOLAYLI TESPİT YOLU
Karanlık madde ışığı yansıtmaz, emer ya da yaymaz; doğrudan gözlemlenemez. Ancak kütle, çevresindeki ışığı yerçekimiyle büker ve bu sayede dolaylı olarak işaret eder. Elde edilen görüntü, büyük bir karanlık madde topluluğunun varlığına dair güçlü bir ipucu sunuyor. Rutgers Üniversitesi’nden gökbilimci Charles Keeton, “Ortada beşinci görüntüyü görebilmek için ışığı büken kütlede olağan dışı bir durum olması gerekir” sözleriyle durumun dikkat çekiciliğini vurguladı.
News
