Deprem ve Yapı Güvenliği Alanında Güncel Gelişmeler
Yapı Denetim ve Deprem Mühendisliği Derneği’nin Başkanı Nazmi Şahin, depremler sırasında inşaat ustalarının yaptığı hatalar veya işin sorumluluğunun yeterince denetlenmemesi nedeniyle ceza almamalarının, ülkemizdeki en büyük sistemik açığı oluşturduğunu vurguladı. Şahin, bu konuda önemli çalışmaların sürdüğünü ve kısa süre içerisinde yeni yönetmeliklerin hayata geçirilmesini beklediklerini ifade etti.
Şahin, Türkiye’nin aktif bir deprem kuşağında yer aldığını ve 1999 Marmara Depremi sonrası yürürlüğe konan Yapı Denetimi Hakkında Kanun sayesinde inşaat sektöründe denetim mekanizmasının önemli ölçüde güçlendiğini belirtti. Buna rağmen, doğal afetler yaşandıktan sonra değil, öncesinde alınacak önlemlerin hayati önem taşıdığını vurguladı. Ayrıca, inşaat sektöründeki paydaşların sorumluluklarının ve mevzuatların netleştirilmesi gerektiğine dikkat çekti.
Şahin, özellikle inşaat ustalarının mevzuat ve sorumluluklar konusunda büyük boşluklar olduğunu ve bu boşlukların depremlerde ortaya çıkan sorunlara zemin hazırladığını dile getirdi. “İzmir ve Kahramanmaraş depremlerinde inşaat ustalarının yaptığı hataları raporlarımıza yansıttık. Bu hataların önüne geçmek için sistemde köklü düzenlemeler yapılmalı.” diyerek, ustaların da cezalandırılmasını sağlayacak yeni düzenlemelerin üzerinde yoğun şekilde çalışıldığını sözlerine ekledi.
Yönetmelik ve Düzenleme Çalışmaları
En kısa zamanda yeni yönetmeliklerin yürürlüğe girmesi bekleniyor.
Şahin, örnek olarak terzilik mesleğini göstererek, en iyi kumaşı kullanmanızın üretilecek ürünün kalitesini garanti etmediğine dikkat çekti. Doğru ustanın, doğru inşaatta büyük fark yaratacağını belirtti. Ayrıca, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın, inşaat ustalarının çalışma usul ve esaslarına ilişkin önemli bir çalışma yürüttüğünü açıkladı.
Şahin, bu yeni düzenlemeyle birlikte, ustaların da sorumluluklarının ve cezalarının netleşeceğini ve sistemin daha güvenilir hale geleceğini vurguladı. “Ustaların da ceza almasını sağlayacak düzenlemede son rötuşlar yapılıyor ve bu yönetmeliğin çok yakında yürürlüğe girmesini bekliyoruz.”
Ustaların Kayıt ve Sorumlulukları
Yapılan yeni düzenleme ile birlikte, ustaların kayıt altına alınmasının önemi arttı. “Bundan sonra ustaların bilgileri elektronik ortamda tutulacak ve takip edilecek. ‘ŞantiyeM’ adlı yazılım sistemi ile usta kayıtlarının elektronik ortamda tutulması sağlanacak.” diye belirtti. Ayrıca, bu kayıtlara sahip olmayan ve mesleki yeterlilik veya ustalık belgesi bulunmayan hiçbir ustanın şantiyelerde görev yapamayacağını sözlerine ekledi.
Yapı müteahhitleri ve şantiye şeflerinin, ilgili yetki belgeleri olmadan inşaat ve tesisat işlerine başlamış ustaları çalıştırmasının engelleneceğini belirten Şahin, “İşçilerin, e-Devlet Kapısı üzerinden ŞantiyeM sistemine kaydolması ve her 5 yılda bir yenilemesi zorunlu hale gelecek.” diye ekledi.
Şantiye şeflerinin, iş başlama ve bitiş bilgilerini 3 gün içinde sistemde güncellemeleri gerektiğine vurgu yapan Şahin, şunları söyledi: “Yapım sürecinde, ruhsat, etüt ve projelere uygun hareket edilmesi ve uygun malzeme, makine kullanımı da denetlenecek. Ayrıca, inşaat ve tesisat işlerindeki sağlık, güvenlik ve çevre kurallarına uyum zorunluluğu getirilecek.”
Gelecek ve Umutlar
Yapılan yeni düzenlemelerle birlikte, yapı denetiminde yaşanan birçok sorunun çözüleceğine inanan Şahin, bu sayede geçmişteki olumsuz tecrübelerin tekrar edilmesinin önüne geçileceğine inandığını belirtti. “Tedbirler alındığında, depremler sonrası yaşanan acı olayların önüne geçmek mümkün olacak.”
News
