Merkez Bankası’ndan Enflasyon Raporu Açıklaması
Yılın üçüncü Enflasyon Raporu’nu açıklayan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), bu yıl sonu için belirlenen yüzde 38’lik enflasyon tahminini, temmuz zamlarına rağmen değiştirmedi. 2025 ve 2026 yıllarındaki tahminlerini de sabit tutan Merkez Bankası, para politikasındaki sıkı duruşu sürdüreceği ve yakın vadede faiz indirimine gitmeyeceği mesajını verdi. Raporun sunumunu yapan Merkez Bankası Başkanı Fatih Karahan, temmuzda ara zam almayan asgari ücretlilere üstü örtülü bir şekilde ‘sabır’ temennisinde bulundu.
Başta doğalgaz, elektrik ve akaryakıt olmak üzere birçok üründe yapılan zamlar karşısında, asgari ücretlilerin enflasyonun düşeceğine nasıl ikna edileceği sorusuna ise şu yanıtı verdi:
BÜYÜME YAVAŞLAYACAK
“Enflasyonun kalıcı olarak tek haneye düşmesi, büyümenin getireceği refah artışının toplumun her kesimine yayılmasına neden olacak. Enflasyonun düşmesi, özellikle düşük gelirli grupları olumlu etkileyecek; çünkü bu gelir grubunun zorunlu harcamaları oldukça fazla. Bu nedenle, yüksek enflasyon bu grupları daha olumsuz etkiliyor. Refah artışının sağlanabilmesi için fiyat istikrarının temin edilmesi gerektiği konusunda kararlıyız. Asgari ücret zammı konusunda ise bizim karar verme veya tavsiye etme yetkimiz bulunmuyor.”
Akaryakıt, doğalgaz ve elektrik zamlarının enflasyonu 1.4 puan artırdığına dikkat çeken Başkan Karahan, sıkı para politikası nedeniyle büyümede bir miktar yavaşlama yaşanacağını ifade etti. Türkiye’nin büyüme sorunu olmadığını, ancak büyümenin yapısının iyileştirilmesi gerektiğini vurguladı. 500 ve 1000 TL’lik yeni banknotların basılıp basılmayacağı sorusunu yanıtsız bırakan Karahan, “Enflasyon hedefini tutturmak için ne gerekiyorsa yapmaya hazırız.” dedi.
Akaryakıt ve Gıda Beklentilerinin Odağında
Hane halkı tarafında özellikle akaryakıt ve gıdanın öne çıktığını söyleyen Fatih Karahan, “Bu ürünlerin enflasyonu düşerse, hane halkı beklentilerine olumlu katkı sağlayacaktır. Önümüzdeki dönemde enflasyonun düşmesiyle birlikte güvenin artacağını ve beklentilerin daha olumlu bir seyir izleyeceğini değerlendiriyoruz.” dedi.
TÜİK’in Güvenilirliği Önemli
Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) enflasyon konusundaki güvenilirliğinin, vatandaşların enflasyonun düşeceğine dair inançlarını nasıl etkilediğine ilişkin soruya TCMB Başkanı Fatih Karahan, “Son dönemde bu konuda artan bir tartışma var ve bu, enflasyonun düştüğü döneme denk geldi. TÜİK’in inandırıcılığı oldukça önemli.” yanıtını verdi. Merkez Bankası Başkan Yardımcısı Cevdet Akçay, yüzde 38’lik resmi enflasyon tahminine rağmen halkın enflasyonun yüzde 72 olacağına inandığına dair bir soruya yanıt verirken, bu durumun yüksek enflasyon şokundan kaynaklandığını belirtti. Anketlere katılanların beklenti ve hissiyatlarına göre tahmin yaptığını ifade eden Akçay, “Yüksek enflasyon şokuna maruz kalmış ülkelerde, beklentilerden ziyade hissiyat ön plana çıkmaktadır.” dedi.
Ekonomistlerin Görüşleri
- Amaç Asgari Ücrette Yüzde 14 Zam – Ekonomist Murat Kubilay, “Korkulan oldu ve 2025 enflasyon hedefi sabit tutuldu.” diyerek sosyal medya hesabında, “2020’lerde tek haneli enflasyon hayali. Seçimlere giderken yine yüzde 40’ları görürüz. Amaçları yeni yılda asgari ücreti sadece yüzde 14 artırmak. Ses çıkmasın diye üzerine birkaç puan eklemek. Katılımcılara yapılan belirsiz piyasa anketinde bile 2025 beklentisi yüzde 25 idi. Yazık!” şeklinde ifade etti.
- TCMB’nin Kredibilite Açığını Artırır – Finansal Piyasalar Uzmanı İris Cibre, “Tutmayacağı bilinen beklenti ve hedefleri defterde tutmanın kimseye faydası yok. TCMB’nin kredibilite açığının artmasına neden olacak. Madem bu kadar inanıyorsunuz enflasyon beklentilerinize, faiz indirmeyeceğiz imasında şahin olmanızın nedeni nedir?” değerlendirmesinde bulundu.
- Tahminler İnandırıcılığı Zayıflatıyor – Bilkent Üniversitesi Öğretim Üyesi ve TCMB eski Başekonomisti Hakan Kara, teknik açıdan olumlu bir konuşma yapıldığını ancak raporda yer alan analizlere dair olumlu görüşlerinin tahminler için geçerli olmadığını belirtti. Kara, sosyal medya hesabından, “Yıl sonu enflasyon tahmin aralığı 34-42 olarak tutulmuş. Beklentiler bozulmasın diye değiştirilmemiş, fakat böyle tahmin vermek raporun inandırıcılığını zayıflatıyor.” şeklinde eleştirdi.
- Vatandaş Ölmezse Düşük Enflasyonu Görür – İktisatçı Hayri Kozanoğlu, Merkez Bankası’nın Enflasyon Raporu’na ilişkin eleştirisini sosyal medya üzerinden paylaştı. Kozanoğlu, “Merkez Bankası’nın Enflasyon Raporu’ndan anlaşılan: Bu süreçte sade vatandaş eğer ölmez de sağ kalırsa, düşük enflasyonun nimetlerinden yararlanacak!” ifadelerini kullandı.
News
