Son raporlara göre, Orta Doğu’daki potansiyel geniş çaplı çatışmalara rağmen, petrol arzındaki bolluğun fiyatları sınırlı tutabileceği vurgulanıyor. 2025 yılı itibarıyla emtia fiyatlarının son beş yılın en düşük seviyelerine gerilemesi bekleniyor. Genel emtia fiyatlarının, Kovid-19 öncesi döneme kıyasla yaklaşık yüzde 30 daha yüksek seviyelerde kalacağı öngörülüyor.
Emtia fiyatlarındaki düşüşün liderliğini petrol üstlenecek. Raporda, emtia fiyatlarının bu yıl yüzde 3,4 oranında düştüğü, 2025’te yüzde 5,1 ve 2026’da ise yüzde 1,7 daha azalmasının beklendiği ifade ediliyor. Bu durum, fiyatların 2020’den bu yana en düşük seviyelerine ulaşmasına sebep olacak. Banka, 2024-2026 döneminde küresel emtia fiyatlarının yaklaşık yüzde 10 oranında düşeceğini tahmin ediyor.
Raporda, petrol fiyatlarındaki düşüşün belirleyici bir rol oynadığı, doğal gaz fiyatlarındaki artış ile metaller ve tarımsal hammaddelerdeki istikrarın düşüşleri sınırlayabileceği belirtiliyor. Gelecek yıl, küresel petrol arzının talebi günde ortalama 1,2 milyon varil aşacağı öngörülüyor; bu durum, 2020 ve 1998’deki petrol fiyatlarındaki çöküş dönemlerinde gözlemlenen bir durum olarak hatırlatılıyor. Dünya Bankası, Brent tipi ham petrolün 2024’te ortalama 80 dolar, 2025’te 73 dolar ve 2026’da 72 dolara gerileyeceğini öngörüyor.
Küresel gıda fiyatlarının bu yıl yüzde 8,5, 2025’te ise yüzde 4 oranında düşmesi ve ardından dengelenmesi bekleniyor. Gıda fiyatlarının 2015-2019 dönemi ortalamasının yaklaşık yüzde 25 üzerinde kalacağı ifade ediliyor. Enerji fiyatlarının da bu yıl yüzde 5,8, gelecek yıl yüzde 6,2 ve 2026’da yüzde 2,1 oranında düşmesi öngörülüyor.
Gıda ve enerji fiyatlarındaki bu gerilemenin, merkez bankalarının enflasyonu kontrol etmesini kolaylaştıracağı belirtiliyor. Ancak, silahlı çatışmaların artmasının enerji arzını olumsuz etkileyerek gıda ve enerji fiyatlarını yükseltebileceği konusunda bir uyarı yapılıyor. Orta Doğu’daki çatışmaların tırmanmasının, enerji fiyatları için yakın dönemde önemli bir yukarı yönlü risk oluşturabileceği ve diğer emtialar üzerinde de potansiyel etkileri olabileceği kaydediliyor.
Ayrıca, ‘güvenli liman’ arayan yatırımcılar için cazip bir seçenek olan altının, bu yıl ortalama fiyatının rekor kırması ve 2023’teki ortalama fiyatının yüzde 21 üzerine çıkması bekleniyor. Altının, çatışmalar ve diğer jeopolitik belirsizlik dönemlerinde değer kazandığına dikkat çekiliyor. Önümüzdeki iki yıl içinde altın fiyatlarının Kovid-19 öncesi beş yıl ortalamasının yüzde 80 daha yüksek kalacağı öngörülüyor.
Raporda, Çin’deki emlak sektöründeki zayıflığın, sıkı arz koşulları ve enerji dönüşümünden kaynaklanan bazı metallere yönelik artan talep ile dengeleneceği ifade ediliyor. Bu nedenle, endüstriyel metal fiyatlarının 2025-2026 yıllarında istikrarlı bir seyir izlemesi bekleniyor. Ancak, Çin’deki beklenmedik büyüme sonuçlarının metal piyasalarında dalgalanmalara yol açabileceği de vurgulanıyor.