Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Tapu ve Kadastro Genel Müdürü Hakan Gedikli, yakın zamanda tanıtılan 3 Boyutlu Şehir Modeli ve Değer Bilgi Merkezi projeleriyle tapu ve kadastro alanında köklü dijital dönüşüm adımlarını kamuoyuyla paylaştı. Bu yenilikçi projeler sayesinde şehirlerin dijital ikizleri oluşturularak, bilgi erişimi ve yönetim süreçleri büyük ölçüde kolaylaşacak.
Gedikli, 3 Boyutlu Şehir Modeli’nin, kentlerin fiziksel ve yapısal özelliklerinin detaylı dijital temsilini sağladığını belirtti. Bu sistemle, şehirlerin alan, bölge, bina ve bağımsız bölümlere ait sayısal veriler üç boyutlu modeller halinde entegre edilerek, günümüzün gelişmiş teknolojik altyapısıyla erişilebilir hale getirilecek. Proje kapsamında, tapu kayıtları ve kadastro verileri merkezi sistemle bütünleştirilecek ve şehirlerin yapı envanteri dijital ortamda güvenle saklanacak.
Gedikli, projeye yeni eklenen bir diğer önemli bileşenin de Değer Bilgi Merkezi olduğunu açıkladı. Bu platformda, her bağımsız bölümün cephesi, yönü, metrekaresi ve oda sayısı gibi detaylı bilgiler dijital ortamda kayıt altına alınacak. Ayrıca, değerlemede kullanılan kriterler güncel piyasa koşulları ve uzman görüşleri dikkate alınarak şekillendirilecek. Bu sayede, sokak, cadde ve mahalle ölçeğinde metrekare birim fiyatları toplanıp, gelişmiş algoritmalar ve yapay zeka destekli analizlerle güvenilir taşınmaz değerleri ortaya çıkarılacak.
Gedikli, Değer Bilgi Merkezi sayesinde işlemlerin saniyeler içinde gerçekleştirilebileceğine dikkat çekerek, vatandaşların taşınmaz alım, satım ve bilgi alma süreçlerinde büyük kolaylıklar yaşayacağını ifade etti. “Vatandaşlarımız artık ortak bir altyapı üzerinden, herhangi bir taşınmazın metrekare değeri ve ilgili detaylarını şeffaf ve güvenilir bir şekilde karşılaştırıp, kararlarını daha bilinçli biçimde verebilecekler,” dedi.
Proje kapsamında, brüt alan büyüklüğü gibi teknik unsurlar da standart ve erişilebilir hale getirilecek. Bu sayede, yatırımcılar ve vatandaşlar, dijital platformlar üzerinden detaylı ve doğru bilgilere ulaşabilecek. Gedikli, ayrıca taşınmaz değerlemesinin Sermaye Piyasası Kurulu’na (SPK) bağlı kuruluşlarca yapıldığını hatırlattı. Veri üretiminde yapay zekanın da etkin kullanıldığını ekledi.
İstanbul’un Türkiye’deki taşınmaz ekonomisindeki büyük payına vurgu yapan Gedikli, “İstanbul’dan elde edilen tapu harçlarının üçte biri, yapı ruhsatlarının yüzde 16’sı burada düzenleniyor. Ayrıca, deprem riski yüksek olan bu şehirde, 2026’nın ilk çeyreğinde projeyi uygulamaya koymayı planlıyoruz. 2027’nin ilk yarısına kadar da tüm Türkiye’de bu sistemle entegre çalışmayı hedefliyoruz,” dedi.
Projeyle, ekranlar üzerinden mahalle bazında sorgulamalar yapılabilecek; böylece, taşınmazların 1999 öncesi yapılıp yapılmadığı, riskli yapı olup olmadığı gibi kritik bilgiler kolaylıkla görüntülenebilecek. Ayrıca, halen tescili yapılmamış alanlar üzerinde de çalışmalar başlatılarak, kayıt dışı alanların tek bir sistemde toplanması ve ilgili planlama kararlarına uygun hale getirilmesi sağlanacak. Bu sayede, koruma alanları korunacak, tarım, turizm veya sanayi alanları ise uygun şekilde değerlendirilecek ve ülke ekonomisine katkı sağlanmış olacak.