Ticaret Bakanlığı, motorlu kara taşıtı ticareti faaliyetleri, yükümlülükleri ve ikinci el motorlu kara taşıtı ticareti gibi konularda kapsamlı bir düzenleme gerçekleştirmiştir. İkinci el motorlu kara taşıtlarının ticareti hakkında daha önce yürürlükte olan yönetmelik kaldırılarak, motorlu kara taşıtlarının ticareti hakkında yeni bir yönetmelik Resmi Gazete’nin bugünkü sayısında yayımlanmıştır.
Yeni yönetmeliğe göre, ikinci el motorlu kara taşıtı ticareti ile iştigal edenler, motosiklet, otomobil ve arazi taşıtları satışında, 6 ay ve 6,000 kilometre sınırı ile bu araçların üretici veya distribütör tarafından tavsiye edilen güncel satış fiyatının üzerinde bir fiyattan ilan yoluyla pazarlamasını 1 Ocak 2025 tarihine kadar gerçekleştiremeyeceklerdir.
İkinci el motorlu kara taşıtı satışına yönelik ilan verilmesine aracılık eden gerçek veya tüzel kişiler, bu hükme aykırı ilan girişi yapanları ilan yayımlanmadan önce uyarmakla ve ilanlar ile ilan sahiplerine ilişkin tüm bilgileri Ticaret Bakanlığı’na iletmekle yükümlü olacaklardır.
Yeni düzenlemeye göre, ticaret il müdürlüğü tarafından verilen yetki belgesi olmadan ticari faaliyet kapsamında ikinci el motorlu kara taşıtı pazarlama veya satışı yapılamayacaktır. Bir takvim yılı içerisinde 3’ten fazla ikinci el motorlu kara taşıtı satışı, ticari faaliyet olarak kabul edilecektir. Yetki belgesi başvurusu, gerekli belgelerle birlikte Ticaret Bakanlığınca oluşturulacak Motorlu Kara Taşıtı Ticareti Bilgi Sistemi üzerinden yapılacaktır.
Alıcının tescilsiz (sıfır) araçların satış bedelinin bir kısmını önceden ödemeyi, satıcının da bedelin kısmen veya tamamen ödenmesinden sonra taşıtı alıcıya devir ve teslim etmeyi üstlendiği sipariş usulü satışlarda yazılı veya elektronik ortamda sipariş formu düzenlenmesi zorunludur. Sipariş edilen taşıtın, 45 günden fazla olmayacak şekilde formda belirtilen süre içinde alıcıya teslim edilmesi gerekmektedir.
Taşıt 7 gün içinde alıcıya teslim edilebilir duruma geleceği zaman, alıcıdan en fazla nihai satış fiyatının yüzde 10’u oranında kısmi ödeme veya alıcıyı borç altına sokan belge alınabilecektir. Alıcı, sipariş formunun düzenlendiği tarihten itibaren 14 gün içinde herhangi bir gerekçe göstermeksizin ve cezai şart ödemeksizin siparişi iptal edebilecektir. Yetkili satıcılar, sıfır araçlara ilişkin vergilerin alıcı tarafından ödendiği andan itibaren taşıtın satış fiyatını arttırmamak ve alıcıya taşıt fiyatını sabitleme hakkını bildirmekle yükümlüdür.
Yönetmelik kapsamında, araç distribütörlerinin haksız ticari uygulamaları ile ilgili düzenlemelere gidilmiştir. Buna göre, distribütörlerin; yetkili satıcıyı 1 ay içinde son 3 yıllık satışlarının aylık ortalamasından fazla taşıt almaya zorlaması, fatura tarihinden sonra taşıt fiyatında artış yapması veya taşıtı 15 gün içinde yetkili satıcıya teslim etmesi, taşıt satışını, kendisinin veya bir başkasının mal veya hizmetini alma şartına bağlaması haksız ticari uygulama olarak kabul edilecektir.
Yeni yönetmeliğe göre, ikinci el satışlarda 8 yaşın veya 160,000 kilometrenin üzerindeki taşıtlar için ekspertiz raporu alınması zorunlu olmayacaktır. Bu yaş ve kilometrenin altında olan M1, M1G, N1 ve N1G araç sınıfındaki taşıtların motor ve şanzımanı ile elektrik ve elektronik sistemleri, satış tarihinden itibaren 3 ay veya 5,000 kilometre ikinci el araç galerilerinin garantisi altında olacak ve arızaların giderilmesi azami 45 iş günü içinde sağlanacaktır.
Elektronik ortamda ikinci el motorlu kara taşıtı ön değerlemesi yapan gerçek veya tüzel kişiler, fiziksel incelemesi tamamlanan taşıtlara aynı gün nihai teklif vereceklerdir. Model yılına göre 8 yaşın ve 160,000 kilometrenin altındaki taşıtlar için ön değerleme sonucunda verilen fiyat teklifi ile nihai teklif arasındaki fark yüzde 5’ten fazla olamayacak ve ön değerleme sonucunda verilen fiyat teklifi, asgari 24 saat geçerli olacaktır.
Yönetmeliğe göre, ikinci el motorlu kara taşıtı satışlarında taşıt satış bedeli, Ticaret Bakanlığı tarafından yetkilendirilen kuruluş tarafından taşıt mülkiyeti ile satış bedelinin eş anlı el değiştirmesini sağlayacak şekilde oluşturulan elektronik sistem üzerinden ödenecektir. Taşıt satış bedelinin kredilendirilmesi halinde kredi tutarı haricindeki ödemeler için bu sistem kullanılacak ve elektronik sistemin kullanılmasına ilişkin masraflar satıcıya aktarılan taşıt satış bedelinden mahsup edilecektir.