Şehir Hastanelerinde Büyüyen Maliyetler ve Ekonomik Zorluklar
Kira ve hizmet bedeli adı altında özel sektöre yaptırılan şehir hastanelerine ödeme garantisi sağlayan hükümet, bu projelere ayırdığı kaynakları artırmakta güçlük çekmeye başladı. Bu durum, devletin kendi imkanlarıyla inşa edeceği şehir hastanelerinde çözüm arayışına girmesine neden oldu. Ancak bu kez de, enflasyonun etkisiyle karşı karşıya kalındı. Cumhurbaşkanlığı tarafından yayımlanan 2025 yılı Yatırım Programı’nda yer alan resmi verilere göre, 2020 yılında inşaatlarına başlanan 11 şehir hastanesinin proje maliyeti, günümüzde 9.36 kat artış gösterdi.
Başlangıçta bu 11 hastanenin toplam maliyeti 12.5 milyar lira olarak hesaplanmıştı. Ancak, yanlış ekonomi politikaları ve yükselen enflasyon nedeniyle bu hesaplamalar bozuldu. 2025 yılı itibarıyla bu hastanelerin tamamlanması durumunda toplam maliyetin 117 milyar 263 milyon liraya ulaşacağı tahmin ediliyor. Bu da, sadece 5 yıl içinde hastane inşaatlarındaki maliyetlerin 9.36 kat arttığını ortaya koyuyor. Bazı hastanelerde bu artış oranı 16.92 kata kadar yükselmiş durumda. Oysa, aynı dönemde Türkiye İstatistik Kurumu’nun maaş zamlarında kullandığı tüketici fiyatları endeksi ise yalnızca 5.77 kat artış göstermiştir.
İnşaat maliyetlerindeki bu büyük artış, hükümeti halktan daha fazla vergi toplamak için harekete geçiren faktörlerden biri haline geldi. Örneğin, İstanbul Sancaktepe Şehir Hastanesi’nin 1. etap inşaat maliyeti 2020 yılında 2 milyar 60 milyon lira olarak hesaplanmışken, 2025 yılı maliyeti 16.92 kat artarak 34.8 milyar liraya yükselmiştir. Benzer şekilde, Rize, Samsun ve Trabzon şehir hastanelerinin yapım maliyetlerinde de 12 kata varan artışlar gözlemlenmiştir.
Hastane Müteahhitlerine Para Yetişmiyor
Kamuoyuna “Halkın cebinden 1 kuruş bile çıkmayacak” denilerek özel sektöre yaptırılan şehir hastanelerine, her yıl halkın vergilerinden devasa miktarlarda paralar aktarılmaktadır. 2024 yılında bu hastanelerin müteahhitlerine 59 milyar 154 milyon lira ödeme yapılmıştır. Hastane kullanım bedeli (kira) ve zorunlu hizmet geri ödemeleri adı altında yapılan harcamalar için 2025 yılı içerisinde ‘özel ödenek’ten 67 milyar lira daha tahsis edilecektir. Ayrıca, bu müteahhitlere özel ödenek dışında bütçe kaynaklarından da bu yıl yaklaşık 105 milyar lira aktarılması planlanmaktadır.
News
